Click here to load reader

cohort analizi

  • View
    166

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of cohort analizi

D2 ARATIRMANIN ETL BOYUTLARINeumann (2000): Chapter 2 Arslan ve kten (1994):sf.1-17

MANTIK YRTME YNTEM - YOLUTMDENGELMKURAM HPOTEZ TEST (gzlem) OLGUDuyularmzla elde ettiimiz verilerin kayna olan, gereklemi olay ya da olaylar dizisi.

TMEVARIMKURAM TASLAK HPOTEZ MODEL

KURAMIN DORULANMASI veya YEN KURAM

GZLEM

TMDENGELM Aratrmann dnce yolu genelden zele doru. YUKARIDAN AAIYA DORU Gzlemlediin olguyla ilikili olabilecek kuram incele. Bu kuram snrlandrarak, uyarlayarak bu olguyu aklamaya al. Bu olguyu aklamak iin baml ve bamsz deikenleri belirle: Hipotez kur! lme yntemini belirle: Hipotezi test et! Kuram dorula / kuram reddet.

TMEVARIM Daha byk genellenebilir bir sonuca -ya da kurama- ulamaya al. Bu modeli bir hipoteze ya da nermeyedntr. Olgulardaki tekrarlanan zellikleri, modeli, davran kalplarn saptamaya al. Tekil gzlemlerden, lmlerden GRGL GENELLEME yap. Aratrmann dnce yolu zelden genele doru. AAIDAN YUKARIYA DORU

TMEVARIM Aratmann dnce yolu zelden genele doru. AAIDAN YUKARIYA DORU Tekil gzlemlerden, lmlerden grgl genelleme yap. Olgularda tekrarlanan zellikler, model saptamaya al. Bu modeli bir hipoteze ya da nermeyedntr. Daha byk genellenebilir bir sonuca -ya da kurama- ulamaya al.

KURAM TASLAK HPOTEZ

HPOTEZ TEST (gzlem)

OLGU

MODEL

KURAMIN DORULANMASI

GZLEM

KURAMGZLEM: AGlerkalknamyor, tersine yoksullayor; sosyal sorunlar, eitsizlik artyor. GREL STNLKLER KURAMI DENGESZ KALKINMA MODEL

Kaynaklar youn olarak tek noktaya ymak verimlilii arttrr; verimlilik arttka fiyat der.

HPOTEZTarm rnleri (AG) giderek ucuzluyor; san. rnleri pahallayor. Verimlilik arttka fiyat dmyor.

TASLAK HPOTEZTek sektre, tek blgeye arlk veren byme

TEST (gzlem)Latin Amerika lkeleriyle, dnya ticaret hadleriyle ilgili aratrmalar.

OLGU

MODELII.D.S. sonrasnda Glerin gelime deneyimleri

KURAMIN DORULANMASI

BAIMSIZ KALKINMA KURAMI

GZLEM

ARATIRMANIN 4 FARKLI BOYUTU AMA: Aratrmann yapl nedeni. KULLANIM: Aratrma sonularndan nasl yararlanlaca ZAMAN: Aratrmann yaplabilmesi iin gereken sre TEKNK: Aratrmada kullanlacak bilgi toplama ve analiz teknikleri

AMAKEFETMEK Kefedici Aratrma BETMLEMEK Betimleyici Aratrma AIKLAMAK Aklayc Aratrma

AMAKEFETMEK Kefedici Aratrma BETMLEMEK Betimleyici Aratrma AIKLAMAK Aklayc Aratrma Ne zaman yaplr? Neden yaplr? Ne elde edilir? Nasl yaplr? (Aratrmac nasl bir yol izlemelidir?) Ne tr bilgi toplanr?

AMA: KEFETMEK Kefedici Aratrma [NE? KM?] Ne zaman yaplr? Hemen her aratrmannbanda; zellikle, az incelenmi bir konu ele alndnda.

Neden yaplr? Aratrma problemindekibelirsizlikleri gidermek, konuyu snrlandrmak iin.

Ne elde edilir? Aratrmann nasl yrtlmesigerektiine dair ip ular.

AMA: KEFETMEK Kefedici Aratrma [NE? KM?] Nasl yaplr?Karlalan bilginin trne ve kaynan durumuna gre, gerektiinde yntem deitirerek. Tavr: Yaratc, ak fikirli, esnek.

Ne tr bilgi toplanr? Her trl bilgi toplanr;ounlukla nitel (kalitatif) bilgiler.

AMA: BETMLEMEK Betimleyici Aratrma [NASIL?] Ne zaman yaplr? Aratrmann hipotezikurulduktan sonra

Neden yaplr? Bir yerlemenin, topluluun, birdurumun ya da ilikilerin zgn ayrntlarn ortaya karmak zere yaplr.

Ne elde edilir? Tipolojilerden oluan bir resim.Fiziksel zelliklerin ve toplumsal ilikileri snflandran emalar.

AMA: BETMLEMEK Betimleyici Aratrma [NASIL?] Nasl yaplr? Yaplacak tm iler nceden planlanr ve programlanr; Sistematik hatadan kanlr; Ayrntl bilgi toplanr.

Ne tr bilgi toplanr? Her tr teknik ve bilgikullanlr, rn. Mlakat, anket, fizik mekan tespitleri, ikincil kaynaktan istatistikler vb..

Bir Not:zellikle uygulamaya dnk olarak betimleyici aratrma yaparken kuramsal erevenin ou zaman farkna varmayz. Bu tr aratrmalar yerlemi bir yntemle yrtlr; oysa o yntemi ortaya karan ve uygulanmasn salayan belirli bir dnya gr ile ilgili kuramlardr. rnein, bugnn planlama sreci anlay ve ilikili kentsel analiz yntemleri P.Geddesin (1854-1932) etkisiyle benimsenmi ve yerlemitir. Bunlardan bazlar: Kent plan yapmadan nce bir aratrma yaplarak o kentte yaayanlarn nitelik ve eilimlerinin saptanmas (ANALZ); Kentin blgesiyle birlikte ele alnarak planlanmas.

Daha nce, XIX.yy Gzel Kent (City Beautiful) akmnn planclar iin bunlar hi sz konusu olmazd; nk planlamann ncelikli kaygs estetik, gzel bir kent yaratmakt.

AMA: AIKLAMAK Aklayc Aratrma [NEDEN ?] Ne zaman yaplr?Daha nce allm, betimlemesi olan bir problem ele alndysa. ilikilerini bulmak iin. HPOTEZ TEST iin.

Neden yaplr? Gzlenen olgulardaki neden-sonu Ne elde edilir? Hipotezin geerli olup olmad bulunur. Genel geerli kurallar, kuramlar bulunabilir.

AMA: AIKLAMAK Aklayc Aratrma [NEDEN?] Nasl yaplr? Yaplacak tm iler nceden planlanr ve programlanr; Sistematik hatadan kanlr; Ayrntl bilgi toplanr.

Ne tr bilgi toplanr?

Nitel ve/veya nicel

KULLANIMTEMEL ARATIRMALAR Yansz Bilimsel Akademik

UYGULAMA N YAPILAN ARATIRMALAR Eylem iin Pragmatik Reformcu

KULLANIMTEMEL ARATIRMALAR Yansz Bilimsel AkademikAMA: Bilim insannn merakn tatmin etmek; insanln bilgi daarcn gelitirmek. RNEKLER: Evrenin balangc nasld? Meyve sineinin kaltm zelikleri Mendel Kaltm Yasas Sosyolojide yntem karlatrmalar ntihar olgusunun nedenleri (Durkheim)

KULLANIMAMA: Pratik sorunlara zm bulmak; nsanlarn yaam kalitesini ykseltmek.

UYGULAMA N YAPILAN ARATIRMALAR Eylem iin Pragmatik Reformcu

RNEKLER: Tarmda verimlilii arttrmak iin yaplan aratrmalar. Nfus art hzn drmek iin aratrma. Enerji maliyetini azaltmak iin aratrma.

ZAMANKEST ANALZBelirli bir andaki (kesitteki) durum incelenir. Gzlemlenen durumun ayrntlar incelenir.

SRE ANALZBelirli bir dnemdeki (sreteki) deiim incelenir.

(+)

(+) Toplumsal ve mekansaldeiiklikleri aklamak iin daha etkili.

(-) Toplumsal sre,deiim yakalanamaz.

(-) Daha karmak,zahmetli ve maliyetli.

ZAMANKEST ANALZDURUM ANALZLER

SRE ANALZZAMAN SERLER ELM ANALZLER PANEL DATA ANALZ

RNEK OLAY incelemesi. MONOGRAF A (COHORT) ANALZ RNEK OLAY incelemesi.

ZAMANKEST ANALZAydn ilinin 2009 yl itibariyle sosyo-ekonomik ve mekansal zellikleri. Sulukule yap envanteri.

SRE ANALZMula ilinin 1999-2009 dnemindeki nfus art eilimi. Sulukulenin bir konut alan haline gelme sreci. Yenikapnn XIX. Yzyldan bu yana geirdii fiziksel deiim.

RNEKLER

TEKNKGZLEM TEKNKLER NCEL(saysal, kantitatif) DENEY SRVEY (TARAMA) ERK ANALZ STATSTKLERN ANALZ NTEL (kalitatif)

ALAN ARATIRMASI (field research)

TARHSEL KARILATIRMALI ARATIRMA

TEKNKNCEL LME _Nesnel olgular, olaylar NTEL ANLAMA_Toplumsal gerein inas; kltrel anlam SRELER, OLAYLAR ZGNLK; KAYNAK ANA

DEKENLER GVENLRLK Aratrmacnn DEER YARGILARI YOK BALAM NEMSZ OK SAYIDA OLAY, DENEK STATSTK ZMLEME ARATIRMACI YANSIZ

DEER YARGILARI VAR ve AIK BALAM NEML AZ SAYIDA OLAY, DENEK TEMATK ZMLEME ARATIRMACI YANLI