H6 Zuren en basen - - Vaklokalen systeem van clzvaklokalen.nl/Vaklokalen/Scheikunde/Havo 4/4H H6 Zuren... ·…

  • View
    213

  • Download
    0

Embed Size (px)

Transcript

H6 Zuren en basen 4havo voorjaar 2012

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Toetsing in periode 4

! 6 juni ! DTM-T zuur/base t/m 6.6

! Tabel 6.10,6.13,6.17 en pH-berekeningen (zoals in vragen 14,15,26 en 27)

! Toetsweek einde periode ! TW441 H1 t/m 6 100min

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

pH (zuurgraad)

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Effect op tanderosie

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Zuren en basen

! Zuren en basen zijn elkaars tegenovergestelde

! Een maat voor de concentratie zuur of base is de pH (zuurgraad) ! Meestal tussen 0 en 14

! pH < 7 noemen we zure oplossingen

! pH > 7 noemen we basische oplossingen

! pH = 7 is neutraal (zuiver water)

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.2 De pH van een oplossing

! pH meten van een oplossing ! Lakmoespapier (rood en blauw) ! Universeel indicatorpapier ! pH-meter ! Indicatoren (volgende slide)

Universeel indicatorpapier

pH-meter (pH-elektrode)

Rood lakmoespapier

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Lakmoespapier

! Rood lakmoespapier ! Kleurt rood: zure oplossing of neutrale oplossing ! Kleurt blauw: basische oplossing

! Blauw lakmoespapier ! Kleurt blauw: basische oplossing of neutrale oplossing ! Kleurt rood: zure oplossing

! Hoe kun je zeker weten of iets een zure oplossing is?

! Hoe kun je zeker weten of iets een basische oplossing is?

! Hoe kun je weten of iets een neutrale oplossing is? LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Zuur-base-indicatoren

! Binastabel 52

! Omslagtraject

! Voorbeeld: methylrood ! Rood betekent pH < 4,8 ! Geel betekent pH > 6,0 ! Mengkleur betekent 4,8 < pH < 6,0

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Geef het pH-gebied

Voorbeeld

! Broomthymolblauw kleurt geel ! De pH < 6,0

Opdrachten

! Broomkresolgroen kleurt blauw

! Fenolftaleen kleurt paarsrood

! Kresolrood kleurt geel en thymolblauw kleurt rood

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Experiment 6.1

! In welk pH-gebied ligt de pH van een oplossing? ! Rood lakmoespapier ! Blauw lakmoespapier ! Fenolftaleen ! Bromthymolblauw ! Drie strookjes universeel indicatorpapier

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.3 Zuren

! Demonstratie-experiment 6.2 ! Bespreken vragen en opdrachten

! Demonstratie-experiment 6.3 ! Bespreken vragen en opdrachten

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.3 Zuren 1

! Door een zuur in water op te lossen verandert de pH ! De pH wordt lager

! Een zuur in water geleidt de stroom ! Er ontstaan ionen (geladen atomen)

! Er bestaan zwakke en sterke zuren ! Bij zwakke zuren onstaat er een evenwichtsreactie ! Bij sterke zuren ontstaan er alleen maar ionen

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.3 Zuren 2

! Meerwaardige zuren ! Eenwaardig zuur: zuur dat n H+ kan afstaan ! Tweewaardig zuur: zuur dat twee H+ kan afstaan ! Driewaardig zuur: zuur dat drie H+ kan afstaan

! Opdracht ! Waterstofchloride is een nwaardig zuur ! Zwavelzuur is een waardig zuur ! Azijnzuur is een waardig zuur ! Fosforzuur is een waardig zuur

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.3 Zuren 3

! Het deeltje dat er voor zorgt dat een oplossing zuur wordt is een H+-ion ! Een H+-ion is een proton

! Een zuur is een deeltje dat een H+-ion kan afsplitsen ! Een zwak zuur splitst de H+ niet makkelijk af ! Een sterk zuur splitst de H+ volledig af

! Een sterk zuur staat in Tabel 49 boven H3O+

! Een zwak zuur staat in Tabel 49 onder H3O+

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.3 Zuren 4

! Notatie oplossing van zwak zuur: HZ(aq)

! Notatie oplossing van sterk zuur: H+ (aq) + Z- (aq)

! Notatie reactievergelijking zwak zuur met water: evenwichtspijl

! Notatie reactievergelijking sterk zuur met water: enkele pijl

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Bekende zuren

! Tabel 6.10 in het boek op bladzijde 145

! Samen maken vragen 8 en 9

! Weektaak t/m 13

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.4 pH-berekeningen aan zure oplossingen

! pH = -log [H+] ! [H+] = 10-pH

! Regel: Aantal significante cijfers van de concentra>e zijn het aantal decimalen in de pH (en andersom)

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenen met pH-berekeningen

! Bereken de pH van een 0,56M oplossing van HCl

HCl H+ + Cl-

pH = -log (0,56) = 0,25

! Bereken de pH van een 1,34M oplossing van H2SO4

H2SO4 2H+ + SO42-

pH = -log (2 x 1,34) = -0,428

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenen met pH-berekeningen

! Bereken de [H+] in zoutzuur met pH = 3,12

[H+] = 10-3,12 = 7,6 10-4 mol L-1

! Bereken de [H+] in zwavelzuur met pH = 3,12

[H+] = 10-3,12 = 7,6 10-4 mol L-1

! Bereken de [H+] in een onbekend zuur met pH = 3,12

[H+] = 10-3,12 = 7,6 10-4 mol L-1

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenen met pH-berekeningen

Jari maakt een 1,0L oplossing van zoutzuur. De oplossing heeft een pH van 3,47

Hoeveel gram HCl is er in de oplossing opgelost?

[H+] = 10-3,47 = 3,4 10-4 mol L-1

Molverh. H+ : HCl is 1:1 3,4 10-4 mol HCl

Molmassa HCl: 36,46g mol-1

36,46 g 36,46 x 3,4 10-4 / 1,000 = 1,2 10-2 g HCl

1,000 mol 3,4 10-4 mol LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

YouTube (14:28): http://www.youtube.com/watch?v=scBR27Fz4KY LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.5 Basen

! Een base is een deeltje dat n of meer H+-ionen kan opnemen.

! Alle basische oplossingen bevatten OH--ionen

! OH--ionen ontstaan als een base in contact komt met water

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.5 Basen

! Sterke base ! In de formule van een oplossing alleen de deeltjes ! Voorbeeld: oplossing van natriumhydroxide in water

(natronloog) Na+ + OH-

! Zwakke base ! In de formule van een oplossing alleen de opgeloste base

zelf ! Voorbeeld: oplossing van ammoniak in water

(ammonia) NH3 (aq)

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

6.6 pH-berekeningen aan basische oplossingen

! pOH = -log [OH-]

! [OH-] = 10-pOH

! pH + pOH = 14 (T= 298K)

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Youtube (2:33): http://www.youtube.com/watch?v=QpXJ_Vh16pY

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Bespreken opdrachten

! Afwisselen opdrachten met lezen tekst in paragraaf (studeren)

Te bespreken opdrachten

! 6.4: 16 en 17

! 6.5: 20 t/m 24

! 6.6: 28 en 29

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenen met pH-berekeningen

! Een leerling voegt 25 mL 0,345 M zoutzuur toe aan 70 mL 0,27 M verdund salpeterzuur. Bereken de pH van de nieuwe oplossing.

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenen met pH-berekeningen

! Een leerling voegt 25 mL 0,345 M zoutzuur toe aan 70 mL 0,27 M verdund salpeterzuur. Bereken de pH van de nieuwe oplossing.

! In 25 mL 0,345 M zoutzuur zit (HCl : H+ is 1:1)

! In 70 mL 0,27 M verdund salpeterzuur zit (HNO3 : H+ is 1:1)

0,345 mol 0,345 x 0,025 = 8,6 10-3 mol H+

1,00 L 0,025 L

0,27 mol 0,27 x 0,070 = 1,9 10-2 mol H+

1,00 L 0,070 L LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenen met pH-berekeningen

! Een leerling voegt 25 mL 0,345 M zoutzuur toe aan 70 mL 0,27 M verdund salpeterzuur. Bereken de pH van de nieuwe oplossing.

! In 25 +70 = 95 mL zit 8,6 10-3 + 1,9 10-2 = 2,8 10-2

! pH = -log [H+] = - log (0,29) = 0,54

2,8 10-2 mol 2,8 10-2 x 1,00 / 0,095 = 0,29 mol L-1 H+

0,095 L 1,00 L

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenopgaves Rodekoolsap 2011-II

16. Scheidingsmethodes Extraheren (scheiden op basis van verschil in ) Filtreren (scheiden op basis van verschil in )

17. pH = - log [H+] => [HCl] : [H+] => 1:1 pH = - log (0,2) = 0,7

18. Azijnzuur is een zwak zuur. Het is slechts gedeeltelijk in ionen gesplitst. Als de molariteit van een sterk en een zwak zuur gelijk is staat een sterkzuur al zijn H+ af.

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenopgaves Rodekoolsap 2011-II

19. Ba(OH)2 Ba2+ + 2 OH-.

20. De kleur verandert van groen naar blauw, omdat bij verdunnen van een basische oplossing de pH richting 7 verschuift.

LRB vrijdag 15 juni 2012 15:26:05 Midden-Europese zomertijd

Oefenopgaves Wijnbederf 2008-II

34.Nog nie