HANDREIKING VO/VSO BESTUURLIJKE en FINANCIELE

  • View
    215

  • Download
    1

Embed Size (px)

Transcript

  • HANDREIKING VO/VSO Versie 1.6 d.d. 20-12-2011

    BESTUURLIJKE en FINANCIELE ASPECTEN

    SAMENWERKINGSVERBANDEN PASSEND ONDERWIJS

    In opdracht van OCW/VO-Raad

    door mr drs Harry Nijkamp/mr Veronique Janssen

    CPS Onderwijsontwikkeling en advies

    door Rick de Wit

    Infinite Financieel

  • Inleiding

    De handreikingen die u hier aantreft gaan over de bestuurlijk/juridische en financile aspecten van de vorming

    van de samenwerkingsverbanden passend onderwijs. De modellen zijn niet bedoeld om voor te schrijven hoe de

    inrichting moet verlopen maar kunt u gebruiken als voorbeelden en handreikingen en vergen uiteraard

    regionaal maatwerk. Wel is geprobeerd zo volledig mogelijk alle relevante bestuurlijke en financile aspecten

    te beschrijven die aan de orde kunnen zijn bij de regionale samenwerking. De modellen laten op tal van

    terreinen nadere keuzes open en beperken zich tot het aangeven van een aantal varianten.

    De handreiking richt zich op een viertal onderwerpen:

    A. Stappenplan

    B. Transitieproces

    C. Bestuursmodellen

    D. Financin (in ontwikkeling)

    In deel A treft u een bestuurlijk stappenplan aan dat u kunt gebruiken om het bestuurlijke proces vanaf heden

    tot 1 november 2012 in te richten. De datum 1 november 2012 is van belang omdat op dat moment de

    bestuurlijke inrichting van de samenwerkingsverbanden rond dient te zijn.

    In Deel B wordt een aantal aandachtspunten beschreven bij het proces van oud naar nieuw. De huidige

    samenwerkingsverbanden wijzigen qua samenstelling en taakstelling en in een aantal gevallen is ook sprake van

    een andere regio- indeling. Dit heeft gevolgen op personeel, bestuurlijk, onderwijsinhoudelijk en financieel

    vlak. In dit deel wordt aangegeven hoe de samenwerkingsverbanden een goede overgang naar het nieuwe

    samenwerkingsverband kunnen bewerkstelligen. Om in 2013 niet voor verrassingen te komen staan, is het zaak

    hier vanaf de start van het proces aandacht aan te geven.

    Nog in ontwikkelng:

    Deel C geeft een aantal varianten weer voor de bestuurlijke inrichting: de verschillende bestuurlijke

    aspecten komen per item aan bod waarbij keuzemogelijkheden (modulaire opzet) worden aangegeven. Op

    basis van deze opzet kan elk samenwerkingsverband een keuze maken voor een bestuursmodel(uitgaande van

    een vereniging, stichting of coperatieve vereniging, en de statuten samenstellen. ). Het wetsvoorstel passend

    onderwijs voorziet in tegenstelling tot het huidig wettelijk kader in de verplichte oprichting van een

    rechtspersoon voor het samenwerkingsverband.

    Deel D is enerzijds algemeen informatief van aard. Beschreven wordt wat Passend onderwijs in financieel

    opzicht voor de samenwerkingsverbanden, schoolbesturen en scholen gaat betekenen. Vervolgens wordt

    concreet uitgelegd hoe de bekostiging van het samenwerkingsverband straks gaat werken. En er is aandacht

    voor de manier waarop samenwerkingsverbanden hun financieel management vorm kunnen gaan geven en wat

    hierbij de belangrijkste aandachtspunten zijn.

  • Inhoudsopgave

    Deel A

    I. Orintatiefase

    II. Voorbereidingsfase

    III. Besluitfase I

    IV. Uitwerkingsfase

    V. Besluitfase II

    VI. Implementatiefase

    a. Samenstellen bestuur (in oprichting)

    b. Oprichten rechtspersoon bij notaris

    c. Aanmelden rechtspersoon bij DUO, UWV, Belastingdienst, ABP etc.

    Deel B Transitiefase (vanaf heden tot 1-8-2013)

    Handreiking voor overgang van oud naar nieuw samenwerkingsverband

    - Financin

    - Personeel

    - Oprichten nieuwe rechtspersoon of wijzigen huidige rechtspersoon

    - Opheffen centrale dienst

    - OPDC en nevenvestiging onderwijsondersteuning

    Deel C Bestuursmodellen (nog in ontwikkeling)

    1. Inleiding

    a. Wettelijke taken samenwerkingsverband

    b. Inhoud volgt vorm: kiezen voor gewenst scenario

    c. Stroomschema bij keuze bestuursmodel

    d. Keuze rechtspersoon: vereniging, stichting en coperatie

    e. Scheiden van bestuur en toezicht:

    i. Bestuur/directie model

    ii. raad van beheermodel

    iii. raad van toezicht model

    2. Modules inrichting rechtspersoon (voor statuten)

    a. doelstelling

    b. middelen

    c. samenstelling bestuur/deelnemers/leden/aansluiting

    d. taken bestuur

    e. besluitvorming bestuur (varianten stemverhoudingen)

    f, taken directie/coordinator en besluitvorming

    g. procedure en inhoud ondersteuningsplan

    h. begroting/jaarverslag/verantwoording

    i. medezeggenschap

    j. geschillen

    3. Model reglement en managementstatuut

  • Deel D Financin

    Bijlagen:

    I. Voorbeeld-intentieverklaring

    II. Beslispunten bestuurlijke inrichting

  • Deel A Bestuurlijk stappenplan

    Tijdpad

    Het wetsvoorstel treedt naar verwachting op 1 augustus 2012 in werking. De schoolbesturen hebben dan nog 1

    jaar de tijd om de nieuwe samenwerkingsverbanden in te richten voordat op 1 augustus 2013 de zorgplicht voor

    schoolbesturen in werking treedt en de bekostiging van de nieuwe samenwerkingsverbanden start. Vanaf 1

    augustus 2013 stopt de bekostiging van de huidige samenwerkingsverbanden en zijn ook de RECs opgeheven. In

    het schooljaar 2012/2013 zijn nog 2 mijlpalen voorzien:

    - Op 1 november 2012 moet de bestuurlijke inrichting geregeld zijn van de nieuwe

    samenwerkingsverbanden. Dit houdt in dat er dan een rechtspersoon (via de notaris) opgericht moet

    zijn en dat de bestuurlijke inrichting geregeld is (bestuur/toezicht etc.).

    - Op 1 mei 2013 moet elk samenwerkingsverband een ondersteuningsplan hebben (ingaande 1 augustus

    2013). Het ondersteuningsplan moet worden opgestuurd naar de inspectie. Over het

    ondersteuningsplan moet voor 1 mei 2013 met de gemeenten op overeenstemming gericht overleg zijn

    gevoerd.

    Onderstaand stappenplan is gericht op het oprichten of wijzigen van een rechtspersoon voor 1 november 2012.

    Gelet op het voorgaande is het dus van belang dat samenwerkingsverbanden het najaar van 2011 gebruiken om

    de visie op onderwijsondersteuning te bepalen (gewenste scenarios: wat voor type samenwerkingsverband

    willen wij zijn?) en vervolgens daarbij een passend bestuursvorm zoeken.

    Voor alle samenwerkingsverbanden VO geldt dat de besturen cluster 3 en cluster toetreden tot het

    samenwerkingsverband en dat er een nieuwe taakstelling komt door passend onderwijs met nieuwe

    budgetverantwoordelijkheden. Maar er zijn ook belangrijke verschillen tussen de samenwerkingsverbanden.

    Globaal kunnen verschillen in de huidige situatie als volgt worden geduid:

    A. Het huidig samenwerkingsverband VO behoudt dezelfde regio en heeft al een rechtspersoon. In dat

    geval geldt:

    - Huidige samenwerking stopt per 1 augustus 2013

    - Ontbinding rechtspersoon niet nodig, wel integrale statutenwijziging per 1 november 2012 door

    uitbreiding met cluster 3 en 4 en andere taakstelling

    B. Het huidig samenwerkingsverband VO behoudt dezelfde regio maar heeft geen rechtspersoon. In dat

    geval geldt:

    - Huidige overeenkomst stopzetten per 1 augustus 2013 of eerder;

    - Nieuwe rechtspersoon oprichten per 1 augustus 2012

    C. Het huidig samenwerkingsverband VO valt niet samen met de nieuwe regio, waarbij meerdere

    samenwerkingsverbanden zijn betrokken. In dat geval geldt:

    - Huidige rechtspersoon ontbinden of overeenkomst stopzetten per 1 augustus 2013

    - Nieuwe rechtspersoon oprichten per 1 november 2012;

    - Een van de huidige rechtspersonen gebruiken en via statutenwijziging geschikt maken voor het nieuwe

    samenwerkingsverband

    Ingeval van statutenwijziging zal het huidige bestuur van de betreffende rechtspersoon conform de bestaande

    statuten daarover een besluit moeten nemen.

    Vorm volgt inhoud

  • Volgens het principe vorm volgt inhoud zijn de inhoudelijke keuzes van het samenwerkingsverband

    richtinggevend voor de wijze waarop de bestuurlijke vormgeving plaatsvindt. Een samenwerkingsverband dat

    zich beperkt tot de wettelijke taken en zoveel mogelijk bevoegdheden bij de deelnemende schoolbesturen

    legt, zal geen behoefte hebben aan een zware bestuurlijke constructie. Een samenwerkingsverband met veel

    ondersteuningspecialisten die de scholen ondersteunen in de vorm van een expertisecentrum zal meer

    behoefte hebben aan een stevige bestuurlijke constructie waarin bijvoorbeeld de werkgeversfunctie van het

    personeel goed is geregeld.

    Cruciaal is dus dat de gezamenlijke schoolbesturen in de startfase van de samenwerking de visie op

    onderwijsondersteuning gaan formuleren. Nieuw is dat de schoolbesturen cluster 3 en cluster 4 toetreden tot

    het samenwerkingsverband. Het is van belang om van elkaar de zienswijze te vernemen op

    onderwijsondersteuning en de expertise van elkaar over en weer optimaal te benutten.

    In het stappenplan wordt de visievorming dan ook voorop gezet omdat overeenstemming over de inhoudelijke

    koers nodig om tot een goede bestuurlijke inrichting te komen.

    Gefaseerde aanpak

    Het stappenplan gaat uit van verschillende fasen in de besluitvorming naar een nieuw samenwerkingsverband.

    Het stappenplan is verschillend voor de verschillende vertreksituaties. Hieronder staan een lichte variant en

    een zware variant.

    Hieronder wordt uitgegaan van situatie C waarin het meest verandert (andere regio, andere deelnemers). In

    zon situatie is het van belang zorgvuldig alle fasen te doo