Për miratimin e Raportit për Gjendjen e Mjedisit në Shqipëri, për

  • View
    256

  • Download
    5

Embed Size (px)

Transcript

B

VENDIM

Nr. 115, dat 15.2.2012

PR MIRATIMIN E RAPORTIT PR GJENDJEN E MJEDISIT N SHQIPRI, PR VITIN 2010

N mbshtetje t nenit 100 t Kushtetuts dhe t nenit 69 t ligjit nr. 8934, dat 5.9.2002 "Pr mbrojtjen e mjedisit", t ndryshuar, me propozimin e Ministrit t Mjedisit, Pyjeve dhe Administrimit t Ujrave, Kshilli i Ministrave

VENDOSI:

Miratimin e raportit pr gjendjen e mjedisit n Shqipri, pr vitin 2010, sipas tekstit q i bashklidhet ktij vendimi.

Ky vendim hyn n fuqi pas botimit n Fletoren Zyrtare.

KRYEMINISTRI

Sali Berisha

HYRJE

N zbatim t Programit Kombtar t Monitorimit t Mjedisit t vitit 2010, Ministria e Mjedisit, Pyjeve dhe Administrimit t Ujrave, nprmjet Agjencis s Mjedisit dhe Pyjeve prezanton raportin vjetor t monitorimit pr treguesit e gjendjes dhe t trysnis s mjedisit sipas prbrsve t tij pr Shqiprin.

Prmbajtja e Raportit prfshin t gjith komponentt mjedisor n prputhje me krkesat e ligjit nr. 9890, dat 20.3.2008 "Pr disa shtesa e ndryshime n ligjin nr. 8934, dat 5.9.2002 "Pr mbrojtjen e mjedisit", t ndryshuar, si dhe t vendimit t Kshillit t Ministrave nr. 1189 dat 18.11.2009 "Pr rregullat dhe procedurat pr hartimin dhe zbatimin e Programit Kombtar t Monitorimit t Mjedisit".

Ky sht nj dokument vjetor, n t cilin jan servirur, komentuar dhe analizuar treguesit mjedisor, vlerat mesatare vjetore t tyre, q kan t bjn me cilsin dhe sasin e burimeve natyrore, treguesit e trysnis q ushtrohen n mjedis nga burimet e ndotjes, si dhe monitorimin e treguesve konkret t dukurive natyrore dhe cilsis s prbrsve t mjedisit, si: ajri, uji, toka, biodiversiteti, pyjet, kullotat, bimt medicinale etj.

Ndrkoh, bazuar n rezultatet e t dhnave monitoruese t vitit 2010, jan evidentuar tendencat e treguesve n mbshtetje t t cilave jan nxjerr konkluzione, duke dhn edhe rekomandimet prkatse, si pr sa i prket efektivitetit t politikave mjedisore t zbatuara n Shqipri, ashtu edhe pr pasqyrimin e gjendjes faktike t mjedisit, t ndikimeve mjedisore, t presioneve dhe t burimeve ndotse t mjedisit.

Pr realizimin e ktij programi, Agjencia e Mjedisit dhe Pyjeve ka bashkpunuar:

a) me strukturat prkatse t ministrive t linjs;

b) me strukturat e vetmonitorimit.

c) me institucionet krkimore-shkencore t kontraktuara dhe financuara nga Ministria e Mjedisit, Pyjeve dhe Administrimit t Ujrave (Instituti i Ujit, Energjis dhe Mjedisit, Instituti i Shndetit Publik, Shrbimi Gjeologjik Shqiptar, Fakulteti i Shkencave t Natyrs dhe Universiteti Bujqsor).

Raporti vjetor prmban t dhna t detajuara pr do komponent t tij, si: ajri, uji, toka, mbetjet, pyjet, kullotat, bimt mjeksore dhe aromatike, biodiversitetin, erozionin etj., si dhe vlersimin mbi prmirsimin e ndikimeve mjedisore pr t pasur nj ambient natyror dhe urban sa m t pastr n Shqipri.

Publikimi i t dhnave monitoruese n kt raport, do t ndikoj n nj perceptim konkret te publiku dhe gjith prdoruesit e tjer mbi gjendjen e mjedisit, njkohsisht e vlersojm at edhe si nj kontribut tjetr informativ t arritjeve periodike dhe t pasqyrimit t problematikave aktuale mjedisore gjithnj m t vzhguara n rrugn e ndryshimeve q sjellin zhvillimet social-ekonomike rajonale n gjendjen e ekosistemeve natyrore dhe atyre urbane.

MINISTRI I MJEDISIT, PYJEVE DHE ADMINISTRIMIT T UJRAVE

Fatmir Mediu

PRMBLEDHJE

Raporti pr Gjendjen e Mjedisit prshkruan dhe analizon cilsin e komponentve kryesor t mjedisit duke paraqitur kshtu situatn e treguesve t ajrit, ujit, toks, biodiversitetit, peshkimit, zhurms etj. Nj paraqitje e shkurtr e cilsis s komponentve kryesor jepet si m posht:

Cilsia e ajrit urban n qytetet Tiran, Elbasan, Durrs, Fier, Shkodr pr indikatort m kryesor t cilsis se ajrit, PM10, LNP, NO2, SO2, O3, CO, Pb dhe benzen n zonat urbane m t rnduara. Ajri urban rezulton i pastr pr indikatort NO2, SO2, CO, Pb dhe benzen. Ndotsit kryesor t ajrit urban n pikat e monitoruara n 7 qytetet kryesore t vendit jan: LNP dhe PM10. Vlerat mesatare vjetore t LNP dhe PM10, tejkalojn n mnyr t konsiderueshme normn Shqiptare dhe standardin e BE n stacionin e 21 Dhjetorit, n qytetet Durrs, Shkodr, Fier, Kor dhe Vlor. Prmbajtja e O3 n stacionet e Fierit dhe Kors prafrohet me vlern limite vjetore shqiptare ndrsa n stacionin e 21 Dhjetorit, DSHP-s dhe AMP-s (qyteti i Tirans), kto vlera jan m t ulta. N stacionin e Shkodrs, Durrsit dhe Vlors, mesatarja vjetore e O3 tejkalon n vlera t ulta normn vjetore Shqiptare.

Niveli i zhurmave paraqitet n vlera t larta n t gjitha qytetet, t cilat variojn nga 60-70dB(A) pr periudhn e dits, ku n krye vazhdon t jet qyteti i Tirans. N krahasim me vitin 2008 kto vlera jan ulur n 2-3dB(A), por pavarsisht nga kjo tejkalojn vlerat e standardeve tona. Pr sa i takon vlerave pr periudhn e nats ato varioj n nga 42-59dB(A) pothuajse n t njjtat shifra krahasuar me vitet e mparshme.

Cilsia e ujrave bregdetare t larjes pr treguesit mikrobiologjik Fecal Coliforms - FC dhe Intestinal Enterococcus - IE n plazhin e Dhrmiut, Borshit, Himars klasifikohet n kategorin A - Shum e mir, kurse plazhet e Shngjinit dhe Velipojs jan t cilsis s mir. N Plazhin e Durrsit nga 21 stacione, 7 prej tyre jan t cilsis shum t dobt. N Plazhin e Kavajs nga 10 stacione monitoruese, 4 prej tyre jan t cilsis s dobt (zona e Golemit). Plazhi i Sarands nga 6 stacione monitoruese, 2 prej tyre jan t cilsis s dobt (kanali i uks dhe plazhi i ri n qendr). Plazhi i Vlors nga 11 stacione monitoruese, rezulton i ndotur n 4 stacione n zonn e plazhit t Vjetr, Skela dhe Plazhi i Ri. Nga 70 stacione monitorimi 51 % e tyre (36 stacione) jan t cilsis A- shum t mir, 18% (13 stacione) jan t cilsis B- cilsi e mir, 6% (4 stacione) jan t cilsis C- cilsi e mjaftueshme dhe 25 % (17 stacione) t cilsis D- cilsia shum e dobt, ku nevojitet marrja e masave imediate.

Cilsia e ujrave nntoksore n basenet e Drinit, Matit, Ishm-Erzen, Shkumbinit, Semanit, Vjoss dhe Zons Jonike, paraqitet me cilsi fiziko-kimike t mira dhe n prgjithsi me kushte higjieno-sanitare t mira. N zonat e monitoruara ujrat nntoksore plotsojn normat e lejuara pr uj t pijshm.

Ujrat n Basenin e Drinit jan t mbla, nuk takohet prmbajtje e nitriteve. Ujrat nntoksore n Basenin e Matit jan alkalin t dobt me fortsi mesatare deri t fort, duke prjashtuar aquiferin e Lezhs ku ujrat jan shum t but dhe t but.

Baseni i Erzen-Ishmit karakterizohet nga ujra t tipit alkalin t dobt dhe me fortsi neutrale.

Ujrat e Basenit t Shkumbinit jan t tipit alkalin t dobt, me fortsi mesatare deri n t but. Baseni i Semanit ka ujra neutrale me alkalinitet t dobt. Ujrat e Basenit te Vjoss jan t tipit hidrokarbonat - kalcium - magnezi dhe klasifikohen me alkalinitet t dobt. Ujrat nntoksore t Basenit t Zons Jonike jan me fortsi mesatare t tipit alkalin t dobt.

Cilsia e ujrave t lumenjve Drin dhe Bune klasifikohet si e cilsis s mir, kurse ujrat e lumenjve Mat, Seman, Shkumbin, Erzen dhe Vjos t cilsis mesatare me tendenc t qndrueshme. Lumenjt m t ndotur n Shqipri vazhdojn t mbeten ai i Ishmit dhe i Gjanics. Megjithse shihet nj ulje e leht e prmbajtjes s elementeve ndots n ujrat e lumenjve, prsri sht e kuptueshme q prmirsimi i cilsis s ujrave t ktyre lumenjve lidhet me mnjanimin e shkarkimeve urbane dhe industriale

Ujrat e liqenit t Ohrit vazhdojn t jen t cilsis shum t mir, t liqenit t Shkodrs t cilsis mesatare dhe t liqenit t Presps t cilsis mesatare me tendenc n ulje.

Gjendja trofike n lagunn e Kunes karakterizohet si mezotrofike - eutrofike. N lagunn e Vainit gjendja e trofis sht rritur. Liqeni i Shkodrs karakterizohet me nj gjendje trofie t ult, oligotrofike, e cila mund t vlersohet m e lart n zonn m pran qytetit dhe ndotjeve urbane.

Ndikimi i shkarkimeve urbane t patrajtuara n cilsin e ujrave siprfaqsore (lumenj dhe zona bregdetare) sht i dukshm. N zonn bregdetare gjendja paraqitet e renduar n zonn e Porto Romanos dhe n qytetin e Vlors pas shkarkimit t hidrovorit, ku kemi tregues t lart t ndotjes organike e baktereologjike. Lumenjt me nj gjendje shum t mir - t mir, jan lumi Kir, Drin, Erzen, Shkumbin, lumi i Tirans (Ura e Brarit) ndrsa lumi Sema klasifikohet me cilsi t mjaftueshme. N gjendje t varfr n t keqe, paraqiten ujrat e lumit t Tirans, Lans pas shkarkimit t kolektorve t ujrave urbane, ujrat e lumit Ishm n t tre stacionet, lumi i Gjanics, kanali i ujrave rurale n Plepa (Durrs) dhe kanali i ujrave rurale Ura e Cenit n Lezh.

Erozioni i toks sht n vlera t konsiderueshme. S bashku me ujrat e lumenjve transportohen sasi t konsiderueshme grimcash q i korrespondojn nj sasie dheu 8-24 ton/ha n vit. Vlerat m t mdha t humbjes s toks paraqiten pr lumenjt Shkumbin dhe Seman. Krahas sasis s madhe t toks s grryer kto lumenj mbartin me vete dhe sasi t konsiderueshme t azotit mineral, q sht nj element shum i rndsishm i pjelloris s tokave, fosforit dhe potasit.

Treguesit e biodiversitetit paraqiten me prmirsime t lehta gjat ktij viti. N lidhje me biomonumentet vihet re se ka dmtime dhe mosmirmbajtje t tyre. Pr sa i prket bimve aromatiko-mjeksore mund t themi se numri i bimve t kulturs s Xhrokullit sht n rritje. Speciet e rrezikuara jan Gshtenja e Kalit, Drunakuqja, Lajthia e egr, Meshtekna, Arneni, Rrobulli, Ilqa dhe Valanidhi. Kemi prmirsim t gjendjes shndetsore t fondit pyjor krahasuar me vitin 2009. Vihet re nj shtim numerik i mjaft llojeve t fauns s egr. Gjithashtu kemi nj rritje t parqeve kombtare dhe t rezervatit natyror t menaxhuar. Tendenca e prerjeve t paligjshme t drurve sht n rnie nga vit n vit.

N rezervat e fundorve specia me denduri m t madhe sht Merluci me nj frekuenc gjatsie 10-42 cm. Grup moshat q predominojn n gjuetin e specieve t monitoruara i prkasin atyre 1+ dhe 2+. Koeficienti i rritjes tregon rritje allometrike pozitive pr 7 llojet e peshqve q jan monitoruar. Gjithashtu vihet re mungesa apo rrallimi i ndjeshm i specieve M. Barbatuus dhe P. Erythinus.