Presentatie Rotterdam PPO

  • View
    78

  • Download
    0

Embed Size (px)

Transcript

PowerPoint Presentation

Jenneken van der Mark - SjenonderwijsadviesBronja Versteeg - Rekenkr8Lionel Kole - Educ-advies

Scholingsochtend Rekenen, Rotterdam (7-10-2016)

1

Programma08.30 08.45 u Inloop08.45 09.45 u Plenaire inleiding: *Hoofdlijnenmodel en het handelingsmodel09.45 10.00 u Koffie/thee10.00 11.30 u Aan de slag met de vertaalcirkel:*Groep 1 en 2*Groep 4 en 5*Groep 6 t/m 811.30 12.00 uur Inzet van rekenspellen bij automatiseren12.00 12.30 u Plenaire afsluiting*Belangrijkste inzichten van de ochtend?*Vervolgstappen?Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

2

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

*Onderwijs is een samenspel tussen kind, leerinhoud en leerkracht*Ieder kind heeft recht op onderwijs dat is afgestemd op zijn of haar mogelijkheden*Kinderen verschillen, dus de manier waarop leren ook*Problemen bij het leren zijn normaalProtocol ERWD

4

Hoofdlijnenmodel

*Ervaren en begrijpen*Nut van de kennis of vaardigheid?* Ontwikkelen van rekentaal (betekenis!)* Ervaren en mentale voorstellingen ontwikkelenEduc-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

1. Begripsvorming en conceptontwikkeling De kern van deze fase is dat leerlingen ervaren en begrijpen wat de essenties van rekenwiskundige concepten en begrippen zijn. Dan kan het gaan om de vraag wat een bewerking oplost: wat maakt optellen handiger dan tellen, of vermenigvuldigen hier handiger dan optellen? Wat maakt verhoudingsgetallen anders dan gewone getallen en waarvoor is dat handig? Steeds horen hierbij specifieke woorden en formuleringen. Deze rekentaal hoort daardoor ook bij deze eerste fase. Informeel leren speelt bij de conceptontwikkeling een grote rol. Zo kan je het best bij de verschillen in voorkennis aansluiten (De Pater-Sneep, 2012; Janson, 2015). Bij het concept breuk kan het zowel gaan om een verdeling als om een verhouding. In dat laatste geval is het in stukken snijden van een pizza niet de vanzelfsprekende handeling om te komen tot het inzicht dat een breuk een verhouding weergeeft. Om hierover te kunnen spreken met elkaar zullen woorden als teller, noemer, deel en geheel niet alleen bekend moeten zijn, maar ook (via mentale beelden) betekenis voor de leerlingen hebben. 5

Hoofdlijnenmodel

*Niet het antwoord ..maar de efficinte aanpakken!*Reflectie op de eigen aanpak en die van anderen*Samen bij-leren*Verbinden en samenhangEduc-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

2. Ontwikkelen van procedures en algoritmen en de verkorting daarvan De kern van deze fase is het herkennen van de passende bewerking en het vervolgens zetten van de juiste stappen in de meest logische volgorde. De bedoeling is om dit steeds efficienter (korter en/of handiger) te doen. In deze fase staat daarom niet het antwoord centraal, maar de wijze waarop je tot je antwoord kunt komen en de stappen om vervolgens tot een nog efficientere oplossingsprocedure te komen. Om die reden is samenwerkend leren bij uitstekgeschikt in deze fase. Ook het combineren van procedures behoort tot deze fase, zoals het leren rekenen met steeds grotere getallen en complexere berekeningen.

6

Hoofdlijnenmodel

*Op tempo rekenen*Verkorte aanpakken ontwikkelen*Nauwkeurigheid n doeltreffende reken-handelingen*Auto.., memo.. en conso..Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

3. Vlot kunnen uitrekenen en deze vaardigheid onderhouden Hier gaat het om het vlot kunnen toepassen van fase 2. De kern van wat hier te leren is, zijn snelheid en accuratesse. Om die vaardigheid te kunnen handhaven is regelmatig onderhoud nodig, vanuit de vraag: Kan ik het nog steeds zo vlot en precies? Hier gaat het om het vlot gebruiken van een verkorte uitrekenprocedure, het memoriseren van rekenfeiten, zoals optellen en aftrekken tot 20 of de vermenigvuldig- en deeltafels van 1 t/m10. Opdrachten als even oefenen horen hierbij, mits de leerling over de voorkennis beschikt die nodig is voor vlot rekenen.

7

Hoofdlijnenmodel

*Opgedane inzichten, kennis en vaardigheden toepassen om problemen op te lossen*Ook vakoverstijgend!Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

4. Toepassen van de verworven rekenvaardigheid in levensechte contexten of in een beschrijving daarvan Deze laatste fase is te beschouwen als de proef op de som: is er nu sprake van gecijferdheid? Kunnen leerlingen hun eerder opgedane inzichten, kennis en vaardigheden selecteren en combineren om het gepresenteerde probleem op te lossen? Het toepassen van rekenvaardigheid bij andere vakken, het lezen van grafieken en het kunnen gebruiken van de schaalaanduiding op een kaart, zijn voorbeelden van toepassingen. Ook het (correct) interpreteren van afbeeldingen, reclame-uitingen en nieuwsberichten met getallen en/of maten horen hierbij. In toetsen zal daarom de vaardigheid uit deze fase het meest aan de orde komen.

8

Hoofdlijnenmodel Didactisch model Kennisconstructie opgebouwd in vier fasen* In welke fase past dit doel? * Mijn instructie?

Diagnostisch model * Wat laat het kind zien aan vaardigheden? * Bij welke stap past dit in het hoofdlijnenmodel?

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

9

*Kunnen en mogen handelen met materiaal*Handelen met hoofd, handen en voeten*Rekenhandelingen hebben beelden en woordenBegrip door doenEduc-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

Kinderen leren het het meest van hun handelen met concrete voorwerpen en in concrete situaties waar ze met hoofd, handen en voeten bezig zijn. Ook bij hetleren rekenen is het kunnen en mogen handelen van groot belang.Waarom: rekenoperaties hebben niet alleen woorden, maar ook beelden (herinneringen aan doe-acties, schematiseren) vervullen een belangrijke rol.Concepten (inhouden) krijgen een plek en haken aan bij betekenisvolle herinneringen in het geheugen10

*Verwoorden en verbeelden gaan hand in hand*Wat is het doel en de betekenis van de handeling?Begrip door verkennen en verwoordenEduc-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

Het verwoorden en verbeelden van rekenoperaties gaat hand in hand en daarbij zijn verschillende niveaus te onderscheiden:-Het bieden van de orintatie op de materile/lijflijke handeling (Aan het kind moet duidelijk worden wat het doel van de handeling wordt-De materile handeling: het daadwerkelijk handelen met voorwerpen en het daarbij hardop verwoorden wat je doet!

11

Begrip door echte situaties

Verwoorden en het mentaal handelen

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

13

Doen en aanrommelen

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

14

Verinnerlijken: verwoorden en verbeelden Het materiaal is in zicht Handeling wordt met de ogen verrichtHardop verwoorden hoe je denkt

15

Verinnerlijken: gematerialiseerde handelingMateriaal wordt vervangen door een schema of tekening.. Of door symbolentaalHardop verwoorden hoe je denkt

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

17

Realistische en wiskundige denkmodellen

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

18

Verbale en de mentale handelingHet verwoorden van de handeling zonder materiaalDe handeling in het hoofd maken Het materiaal indien nodig voor je kunnen zienEduc-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

Reflectie

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

20

12-10-16P.Filipiak 2009

P.Filipiak, oktober 2009P.Filipiak 200921

Volledige mentale handeling en abstractie

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

22

Van doen.. en representeren tot symboliseren

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

23

Doen - Concrete denkmodellen - Abstracte denkmodellen - Symbolen

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

24

Keurig op een rij.. En dan?Kinderen houden zich hier niet aan!Waarom is kennis hiervan toch belangrijk?

Asha kan de handeling op de vingers prima uitvoeren.Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

12-10-16P.Filipiak 2009

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

P.Filipiak, oktober 2009P.Filipiak 200926

Zie de kloof tussen..Wat je nu weet en wat je nog moet lerenStel een volgend doel vast en.. .. bedenk hoe je dat doel gaat halenOverbrug de kloof en.. .. kijk of je succes hebt behaald

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

Verbale handeling en het mentaal handelenDe verbale handeling (hardop denken) is de belangrijkste schakel op weg naar..de mentale handeling (in je hoofd denken en voor je zien)

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

(E.N.E.K.S.)Vier hoofdlijnen en handelingsniveaus Vier hoofdlijnen in het proces van het leren rekenen Elke fase heeft eigen kenmerkenElke fase vraagt van de leerkracht en het kind een eigen rol (en altijd een actieve inbreng)Elke fase kent specifieke signaleringspunten op mogelijke knelpunten (zie ERWD-protocol)

Het handelingsmodel biedt aanknopingspunten om:de rekenontwikkeling van het kind te observerenhet onderwijsaanbod beter af te stemmen op de onderwijsbehoeften

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

29

Wat denk je dan?

Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

30

Wat denk je dan?Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

31

Na de koffie10.00 11.30 u Aan de slag met de vertaalcirkel:*Groep 1 en 2, lokaal?*Groep 4 en 5, lokaal?*Groep 6 t/m 8, lokaal?Educ-AdviesEduc-advies@zeelandnet.nl

32

Like roses, children will all bloom at their own best timeLionel Kole (Educ-Advies)educ-advies@zeelandnet.nlBronja Versteeg (Rekenkr8)bronjaversteeg@hotmail.com

Jenneken van der Mark (Sjenonderwijsadvies)jenneken@sjenonderwijsadvies.nl

33