of 31 /31

8. Przygotowanie aparatury oraz instrumentów stomatologicznych

Embed Size (px)

Text of 8. Przygotowanie aparatury oraz instrumentów stomatologicznych

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego

    MINISTERSTWO EDUKACJI

    NARODOWEJ

    Alicja J drzejczyk

    Przygotowanie aparatury oraz instrumentw stomatologicznych 322[01].Z1.03

    Poradnik dla ucznia

    Wydawca Instytut Technologii Eksploatacji Pastwowy Instytut Badawczy Radom 2007

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 1

    Recenzenci: dr n. med. Magorzata Figurska mgr Katarzyna Zarbska Opracowanie redakcyjne: mgr Alicja Jdrzejczyk Konsultacja: mgr in. Halina ledziona Poradnik stanowi podstaw dydaktyczn programu jednostki moduowej 322[01]Z1.03 Przygotowanie aparatury oraz instrumentw stomatologicznych, zawartego w moduowym programie nauczania dla zawodu asystentka stomatologiczna.

    Wydawca Instytut Technologii Eksploatacji Pastwowy Instytut Badawczy, Radom 2007

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 2

    SPIS TRECI 1. Wprowadzenie 3 2. Wymagania wstpne 5 3. Cele ksztacenia 6 4. Materia nauczania 7

    4.1. Wyposaenie podstawowe 11 4.1.1. Materia nauczania 11 4.1.2. Pytania sprawdzajce 13 4.1.3. wiczenia 14 4.1.4. Sprawdzian postpw 15

    4.2. Wyposaenie specjalistyczne i pomocnicze 16 4.2.1. Materia nauczania 16 4.2.2. Pytania sprawdzajce 22 4.2.3. wiczenia 23 4.2.4. Sprawdzian postpw 24

    5. Sprawdzian osigni 25 6. Literatura 29

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 3

    1. WPROWADZENIE

    Poradnik bdzie Ci pomocny w przyswajaniu wiedzy i umiejtnoci dotyczcej przygotowania i zastosowania aparatury i instrumentw stomatologicznych.

    W poradniku zamieszczono: wymagania wstpne, w ktrych wyszczeglniono jakie umiejtnoci powiniene posiada

    przed przystpieniem do realizacji jednostki moduowej, cele ksztacenia, pokazuj jakie umiejtnoci opanujesz po przeprowadzeniu procesu

    ksztacenia, materia nauczania, w ktrym zawarte s niezbdne treci teoretyczne, aby umoliwi

    wykonanie ich w praktyce, pytania sprawdzajce, ktre umoliwi ocen przygotowania do wykonania wicze

    potwierdzajcych nabycie umiejtnoci, wiczenia do samodzielnego rozwizania zawieraj: polecenie, sposb wykonania oraz

    wykaz materiaw do wykonania wiczenia, pomog uksztatowa umiejtnoci praktyczne i zweryfikowa nabyt wiedz teoretyczn,

    sprawdzian postpw pomoe oceni poziom wiedzy po wykonaniu wicze, sprawdzian osigni, po zrealizowaniu wszystkich tematw jednostki moduowej

    pozwoli oceni poziom nabytych umiejtnoci w procesie ksztacenia, wykaz literatury.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 4

    Schemat ukadu jednostek moduowych

    322[01]Z1 Organizacja pracy

    w gabinecie stomatologicznym

    322[01]Z1.01 Przygotowanie gabinetu

    stomatologicznego do pracy

    322[01]Z1.02 Przygotowanie materiaw

    stomatologicznych

    322[01]Z1.03 Przygotowanie aparatury

    oraz instrumentw stomatologicznych

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 5

    2. WYMAGANIA WST PNE

    Przystpujc do realizacji programu jednostki moduowej powiniene umie: stosowa przepisy bezpieczestwa i higieny pracy, ochrony przeciwpoarowej i ochrony

    rodowiska, stosowa podstawy dezynfekcji i sterylizacji w gabinecie stomatologicznym, stosowa leki uywane w leczeniu chorb jamy ustnej, stosowa klasyfikacj materiaw stomatologicznych, planowa wyposaenie gabinetu zgodnie z przepisami i zasadami ergonomii, pracowa w zespole stomatologicznym, nawizywa i utrzymywa kontakty midzyludzkie, stosowa przepisy prawa i zasady ekonomiki w ochronie zdrowia.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 6

    3. CELE KSZTACENIA

    W wyniku realizacji programu jednostki moduowej powiniene umie: okreli zakres czynnoci i zabiegw zwizanych z konserwacj sprztu

    stomatologicznego, wykonywanych przez asystentk stomatologiczn, okreli zasady uytkowania fotela stomatologicznego, okreli zasady uytkowania oraz biecej konserwacji unitu stomatologicznego, okreli zasady uytkowania i konserwacji urzdze sscych oraz spluwaczki, scharakteryzowa aparaty strumieniowo-cierne, okreli zasady uytkowania oraz biecej konserwacji reflektora, scharakteryzowa zasady postpowania ze skalerem ultradwikowym po wykonaniu

    zabiegu, okreli zastosowanie lamp polimeryzacyjnych oraz zasad ich konserwacji, okreli zasady uytkowania i konserwacji mieszalnikw do amalgamatu, wykona czynnoci zwizane z przygotowaniem aparatury oraz instrumentarium

    stomatologicznego do pracy, przeprowadzi konserwacj sprztu stosowanego w gabinecie stomatologicznym, okreli zasady konserwacji i przechowywania narzdzi stomatologicznych, przeprowadzi konserwacj instrumentw stomatologicznych, wykona czynnoci zwizane z obsug autoklawu, okreli zasady uytkowania lampy bakteriobjczej, wykona czynnoci zwizane z obsug myjki ultradwikowej, okreli zasady postpowania z aparatami rentgenowskimi stosowanymi w gabinecie

    stomatologicznym, zinterpretowa przepisy dotyczce ochrony przed promieniowaniem jonizujcym, scharakteryzowa sposoby ochrony pacjenta i personelu przed promieniowaniem

    jonizujcym, zastosowa przepisy bezpieczestwa i higieny pracy, ochrony przeciwpoarowej oraz

    ochrony rodowiska.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 7

    4. MATERIA NAUCZANIA 4.1. Wyposaenie podstawowe 4.1.1. Materia nauczania

    Wyposaenie i urzdzenie gabinetu jest zwizane z rodzajem dziaalnoci i musi

    uwzgldnia zasady ergonomii oraz bezpieczestwa i higieny pracy. Prawidowe funkcjonowanie poradni stomatologicznej zaley od jej wyposaenia w sprzt, instrumenty, materiay i leki oraz od takiego ich ustawienia (rozmieszczenia), aby urzdzenia byy w zasigu rk lekarza i asystentki.

    Asystentka musi dba o to, aby sprzt by sprawny, instrumenty waciwie odkaone, wyjaowione i konserwowane. Sprztanie stanowisk pracy przez asystentk stomatologiczn powinno odbywa si raz w tygodniu i polega na dokadnym sprztaniu, odkaaniu i konserwowaniu urzdze wchodzcych w skad wyposaenia gabinetu.

    Unity, wiertarki, reflektory, aparaty diagnostyczno-lecznicze naley odkaa i konserwowa odpowiednimi preparatami, zgodnie z instrukcj ich obsugi i aktualnymi przepisami [2]

    Rys. 1. Schemat wyposaenia gabinetu [rysunek wasny]

    Do wyposaenia podstawowego zaliczamy: fotel stomatologiczny, wiertark wolnoobrotow i turbin, spluwaczk, linocig i ssak, reflektor, asystor. Unit

    Unit stomatologiczny skada si z zespou urzdze stomatologicznych. Oprcz w/w zawiera:

    podstawk na kubek, dmuchawk powietrzn i wodn, negatoskop, skaler, kamer wewntrzustn wraz z monitorem, piaskark.

    podstawowe specjalistyczne pomocnicze

    Wyposaenie gabinetu

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 8

    W skad unitu wchodz te elementy, dziki ktrym reguluje si dziaanie tych wszystkich urzdze. Rodzaj unitu znajdujcego si w gabinecie zaley od urzdzenia gabinetu i upodoba lekarza.

    Wikszo unitw jest wyposaona w stolik materiaowo-narzdziowy, na ktrym kadzie si narzdzia, lub tack przymocowan do ruchomego, przegubowego ramienia unitu, dziki ktremu mog by przysuwane w poblie pola zabiegowego.

    Kady unit ma gwny wcznik. Naley go codziennie wycza i codziennie wcza. Zaniedbanie tej czynnoci moe spowodowa spicie w instalacji.

    Wikszo unitw ma kocwki napdzane przez miniaturowe silniki pneumatyczne lub elektryczne (mikrosilniki), poczone z unitem za pomoc gitkich przewodw zasilajcych.

    Zalecenia producenta dotyczce ich mycia i konserwacji musz by dokadnie przestrzegane, poniewa mog by atwo zniszczone, jeeli nie bd odpowiednio naoliwiane.

    Naley rwnie uwaa, aby nie uszkodzi rkaww czcych kocwki z unitem. Caa obudowa unitu powinna by codziennie:

    odkurzana i dezynfekowana rkawy do wiertarek elektrycznych i turbinowych musz by oczyszczane, ktnice, prostnice dezynfekowane i sterylizowane, oyska gowicy oliwione po przyjciu kadego pacjenta.

    Po zakoczonej pracy naley usun zalegajce powietrze i wod z przewodw wyprowadzajcych.

    Podczas konserwacji okresowej, przeprowadzanej przez konserwatora, prostnice i ktnice s rozkadane na czci skadowe, dokadnie czyszczone i oliwione. Wszystkie urzdzenia wchodzce w skad unitu (uchwyty, lusterka diafanoskopu, kautera, skalera, aparatu do badania elektropobudliwoci miazgi), ktre miay bezporedni kontakt z pacjentem, naley kadorazowo odkaa i sterylizowa.

    Unit zawiera rwnie przewody doprowadzajce wod do kocwek i strzykawko-dmuchawki. Wane jest, aby wewntrz tych przewodw nie dochodzio do kolonizacji i namnaania drobnoustrojw.

    Wikszo unitw stomatologicznych jest zaopatrzonych w pojemniki na wod destylowan, ktra przepywa przez przewody wodne do kocwek. Aby zminimalizowa ryzyko wprowadzenia do obiegu skaonej wody, naley po kadym uyciu wczy kocwki jeszcze na 30 sekund.

    Wszystkie zalecenia producenta dotyczce czyszczenia i konserwacji unitu powinny by cile przestrzegane. Przewody wodne powinny by przemywane przez kilkanacie minut na pocztku i kocu kadego dnia pracy.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 9

    Rys. 2. Unit z fotelem stomatologicznym [2, s.21]

    Fotel stomatologiczny

    Skada si z:

    podgweka, oparcia plecw, siedziska, podokietnikw.

    Najnowsze typy foteli s wyprofilowane do budowy ciaa pacjenta. Powinny by stabilne i wygodne Umoliwia to przyjmowanie pacjenta w pozycji lecej lub siedzcej.

    Wikszo nowych foteli stomatologicznych jest komputerowo sterowana. Przez nacinicie odpowiednich przyciskw uzyskuje si odpowiedni pozycj fotela: podniesiony, opuszczony, oparcie odchylone do tyu, na boki, niektre mona programowa na ustalone pozycje.

    Oprcz tego ruchomy jest sam podgwek. Trzeba nauczy si szybkiego i efektywnego dostosowywania pozycji fotela. Jeeli

    siedzisko fotela mona zdejmowa, naley je raz w tygodniu zdj i wyczyci. Po wizycie kadego pacjenta trzeba wytrze podprki pod okcie i zagwek. Jeeli

    uywane s jednorazowe pokrowce na zagwek, naley je zmienia po wizycie kadego pacjenta.

    Przeczniki i przyciski na fotelu, naley przeciera pomidzy wizytami kolejnych pacjentw, podobnie jak reszt fotela. Zaleca si stosowanie obojtnego detergentu, chyba, e producent poleca inny rodek.

    Uywanie nieodpowiedniego rodka do mycia fotela moe spowodowa wyganicie gwarancji producenta.. Naley uwaa, aby detergent nie cieka do ruchomych czci fotela ani zcze, poniewa moe to spowodowa rozwj korozji oraz awari. Nie naley

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 10

    rozpryskiwa rodka bezporednio na fotel, lecz przeciera go nawilon detergentem szmatk lub rcznikiem papierowym.

    Sterowniki none powinny by czyste. Podczas pracy peday powinny znajdowa si w pobliu stopy operatora. Naley uwaa, aby kable nie skrcay si i nie leay w pobliu fotelika asysty ani operatora. Wiertarki stomatologiczne

    Ze wzgldu na rodzaj napdu rozrnia si wiertarki elektryczne i turbinowe. Ze wzgldu na szybko obrotw:

    wolnoobrotowe, szybkoobrotowe, mikrosilnik turbinowe.

    Prdko obrotw danej wiertarki mona odczyta z tabliczki umieszczonej na silniku. Informacja ta jest potrzebna do wyboru odpowiedniej prostnicy lub ktnicy.

    Mikrosilniki mog by pneumatyczne lub elektryczne. Kocwkami roboczymi s prostnice lub ktnice, ktre umocowuje si przez docinicie

    na mikrosilnik. Wierta osadzone w ktnicy lub prostnicy mikrosilnika s chodzone wod i powietrzem. Mikrosilnik uruchamia si przez nacinicie pedau rozrusznika.

    W wszystkie kocwki po zakoczonej pracy naley zdezynfekowa, oczyci i zakonserwowa oraz wysterylizowa wedug zalece producenta.

    Obecnie mamy do dyspozycji urzdzenia, ktre w sposb automatyczny czyszcz i konserwuj a niektre rwnie sterylizuj kocwki rnych producentw (posiadaj rnorodne adaptery).

    Piaskarka

    W skad kocwek unitu moe wchodzi piaskarka. Jest to urzdzenie strumieniowo-cierne suce do usuwania osadu nazbnego. Efekt czyszczcy osigany jest przez dziaanie mieszaniny wody, specjalnego piasku i powietrza. Kocwka piaskarki powinna by wymieniana po kadym uyciu a pojemnik na proszek bardzo dokadnie oczyszczony. Skaler ultradwikowy

    Suy do usuwania zogw nazbnych naddzisowych. Skada si z uchwytu i wymiennych kocwek. Skalery mog by wolnostojce, bd podczane do rkawa unitu. Skalery ultradwikowe, podobnie jak kocwki, powinny by wczane jeszcze na 20 sekund po kadym uyciu. Nastpnie naley zdj metalow, robocz kocwk, dokadnie j wymy i wysterylizowa w autoklawie. Kocwk, jeeli nie nadaje si do sterylizacji w autoklawie naley dokadnie odkaa. Skalery czsto s uywane do krwawych zabiegw, atwo, wic mog zosta skaone.

    Skalerw ultradwikowych nie naley my w myjkach ultradwikowych.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 11

    Rys. 3. Skaler ultradwikowy [2, s.22] Lampy polimeryzacyjne

    S stosowane do utwardzania niektrych materiaw kompozytowych i ywic czcych (bondw). Lampa musi pracowa wydajnie i z pen moc, tak, aby materiay byy utwardzane prawidowo. Podczas czyszczenia i testowania lampy naley postpowa dokadnie wedug zalece producenta.

    Lampy polimeryzacyjne s szkodliwe dla oczu. Kiedy lampa jest wczona, naley uywa filtrw ochronnych przeciw promieniom fioletowym.

    S one rwnie potencjalnym rdem przenoszenia zakaenia. Nawet, jeeli s zabezpieczane foli, powinny by odkaane razem z pozostaym wyposaeniem. Dostpne s wymienne wiatowody, ktre mona poddawa sterylizacji. Reflektor

    Reflektor jest przeznaczony do owietlenia pola operacyjnego podczas wykonywania zabiegu. wiato reflektora musi skupia si w polu zabiegu, nie moe wywoywa kontrastw. Stosowane s reflektory bezcieniowe, w ktrych wykorzystywane jest wiato halogenowe. W niektrych typach reflektorw w zalenoci od uytych odbynikw uzyskuje si spektrum wiata dziennego pozbawione podczerwieni, co praktycznie eliminuje efekt cieplny. Natenie owietlenia w reflektorach powinno wynosi od 18 000 do 22 000 luksw.

    Lampa musi znajdowa si nad ciaem pacjenta, nieco bardziej z przodu ni jego gowa. skutecznym sposobem zapobiegania przenoszeniu zakae jest odpowiednie ustawienie lampy przez asyst, tak jak zaleci operator. Niektre lampy maj oddzielne wyczniki, naley si upewni, e wszystkie lampy zostay wyczone po zakoczeniu pracy. Szklana osona lampy unitu i kopua za ni powinny by czsto myte, aby oczyci j z rozpryskw. Zawsze naley mie w zapasie arwk zapasow i odblask do lampy.

    W niektrych gabinetach do osonicia uchwytw lamp uywa si folii samoprzylepnej lub foliowych torebek, albo specjalnych foliowych oson. Folia taka zawsze powinna by wymieniana po wizycie kadego pacjenta, jeeli ma odpowiednio spenia swoje zadanie. Dostpne s rwnie uchwyty, ktre nadaj si do sterylizacji w autoklawie, ale to byoby zbyt kosztowne, jeeli do gabinetu w cigu dnia zgasza si wielu pacjentw. Przecieranie uchwytu lampy oraz wcznika obojtnym detergentem midzy wizytami pacjentw powinno by wystarczajce.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 12

    Lampa powinna by myta dopiero po ostygniciu. Podczas pracy lampa moe rozgrzewa si do bardzo wysokiej temperatury i wtedy mona atwo stuc arwk. Odblasku nigdy nie mona dotyka rkoma. Miska spluwaczki

    Spluwaczki. Mog by wolno stojce (tumby) lub skanalizowane. Na obudowie znajduje si podstawka na kubek. Spluwaczki s automatycznie spukiwane wod. Odkaanie miski spluwaczki po wizycie kadego pacjenta zaczyna si od przepukania jej wod. Obrzee miski naley przetrze papierowym rcznikiem nasczonym detergentem. Filtr powinien by czyszczony, co najmniej raz dziennie. Urzdzenia ssce

    W gabinecie powinny by stosowane urzdzenia ssce. linocig

    Jest to urzdzenie ssce o maym przekroju ssawki, uywane do odsysania niewielkich iloci pynu umieszczane w jamie ustnej pacjenta, pod jzykiem. Kocwki do linocigu s przedmiotami jednorazowego uytku i musz by wyrzucane po kadym przyjtym pacjencie. Ssak

    Jest to urzdzenie ssce o duym przekroju ssawki zazwyczaj uywane przez asyst stomatologiczn, podczas rutynowych zabiegw w jamie ustnej. Usuwa ono resztki, krew, lin i wod. Wikszo z takich ssakw ma kocwki jednorazowego uytku. Kocwki wielokrotnego uytku musz by sterylizowane po kadym uyciu. Przed sterylizacj naley je wyszorowa szczotk do czyszczenia butelek. Czyszczenie urzdze sscych

    Poniewa na tych czciach unitu istnieje moliwo przenoszenia drobnoustrojw, a co za tym idzie wysokie ryzyko zakae krzyowych, naley powici szczegln uwag ich czyszczeniu. Zawsze trzeba postpowa zgodnie z zaleceniami producenta.

    Podczas czyszczenia naley: midzy wizytami pacjentw przepuka przewd co najmniej kubkiem wody, codziennie przepukiwa przewody zalecanym rodkiem dezynfekcyjnym, aby

    zapobiega gromadzeniu si w nich resztek, codziennie po zakoczeniu pracy oczyci filtry zatrzymujce resztki, np. kawaki

    amalgamatu odpady powinny by utylizowane zgodnie z zaleceniami, a filtry myte wod za pomoc szczotki na dugim trzonku. Podczas wykonywania tych czynnoci naley stosowa rodki ochrony osobistej. Mechaniczne czci systemu odprowadzajcego (sprarka i inne) powinny by

    poddawane odpowiednim zabiegom konserwacyjnym zgodnie z zaleceniami producenta. Mieszalniki do amalgamatu

    S to urzdzenia elektryczne, w ktrych zachodzi intensywne mieszanie odpowiednich iloci rtci sproszkowanych metali, cementw glassjonomerowych i innych materiaw kapsukowanych. Nie mona zapomina o tym, e pary rtci s trujce, wic pokrywa mieszalnika powinna by zawsze zamknita, kiedy jest on wczony. Mieszalnik powinien by zawsze czysty i naley unika rozlania rtci.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 13

    Skadniki amalgamatu umieszczane s w maych metalowych lub plastikowych kapsukach fabrycznie przygotowanych. Kapsuki s wkadane do urzdzenia i nastpuje ich zmieszanie. Jeeli uywane s kapsuki wielokrotnego uytku, naley dokadnie usuwa z nich resztki zwizanego amalgamatu. Czsto zbieraj si one na dnie kapsuek. Najbardziej kopotliwe jest uywanie kapsuek plastikowych. Jeeli bd one niedokadnie zamknite, moe doj do rozlania rtci.

    Wikszo amalgamatw dostpnych jest obecnie w postaci jednorazowych kapsuek zawierajcych odpowiednie iloci skadnikw oddzielonych przepon. Tu przed uyciem, kapsuk trzeba zgnie, dziki czemu zostaje ona przedziurawiona, co umoliwia zmieszanie rtci z innymi metalami. Podobnie postpuje si z innymi materiaami przygotowywanymi w mieszalniku.

    Resztki amalgamatu naley zbiera w specjalnie do tego celu przeznaczonych, szczelnych pojemnikach. Powinny by odbierane przez specjaln firm i poddawane dalszemu przerobowi. Odpady skaone powinny by traktowane jak odpady niebezpieczne. Narzdzia

    Narzdzia, ktre s uywane w gabinecie stomatologicznym, powinny by odpowiednio konserwowane, co zapewni im duszy okres przydatnoci i czyni je bardziej trwaymi.

    Konserwacja narzdzi stomatologicznych polega na prawidowym czyszczeniu, oliwieniu lub wazelinowaniu, ostrzeniu i przechowywaniu. Sprawdzamy czy nie s uszkodzone, czy nie maj ladw korozji. Czyszczenie

    Naley je przeprowadza po kadym zabiegu, po wstpnym odkaeniu. Instrumenty wiksze czyci si pod biec wod (najpierw letni, potem gorc) szczoteczk ze sztucznego wosia. Instrumenty drobniejsze, typu wierta, oczyszcza si szczoteczk metalow, instrumenty endodontyczne szczoteczk do mycia zbw. Ostrzenie.

    Czynno ostrzenia dotyczy gwnie narzdzi o ostrych krawdziach tncych (np. instrumentw do usuwania kamienia nazbnego). Do ostrzenia narzdzi su kamienie karborundowe lub arkanzasowe. Kamienie karborundowe powinny by zwilon wod, a arkanzasowe lekko naoliwione. Wszystkie instrumenty stomatologiczne o ostrych czciach pracujcych powinny by przechowywane w kasetach, tak aby ich ostrza nie ulegay tpieniu, lub zafoliowane. 4.1.2. Pytania sprawdzajce

    Odpowiadajc na pytania, sprawdzisz, czy jeste przygotowany do wykonania wicze. 1. Jakie s zasady uytkowania fotela stomatologicznego? 2. W jaki sposb konserwujemy unit? 3. Co to s aparaty strumieniowo-cierne? 4. W jaki sposb uywamy skalera? 5. Jak dziaaj lampy polimeryzacyjne? 6. W jaki sposb konserwujemy utrzsark amalgamatow? 7. Jakie s zasady konserwacji narzdzi stomatologicznych?

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 14

    4.1.3. wiczenia wiczenie 1

    Przygotuj unit do pracy. Wyjanij zasady konserwacji kocwek: turbiny, prostnicy, piaskarki i skalera.

    Sposb wykonania wiczenia Aby wykona wiczenie, powiniene:

    1) zgromadzi narzdzia, 2) zorganizowa stanowisko pracy unit, 3) zaplanowa tok postpowania, 4) wykona tabel, 5) zadba o bhp i ochron osobist, 6) dokona podziau i sprawdzenia narzdzi, 7) zaprezentowa otrzymane wyniki.

    turbina prostnica piaskarka skaler

    Wyposaenie stanowiska pracy:

    zarzdzenia, instrukcje, procedury przybory pimienne, film dydaktyczny, odzie ochronna, unit z kocwkami, poradnik dla ucznia. wiczenie 2

    Przeprowad konserwacj reflektora. Sposb wykonania wiczenia Aby wykona wiczenie, powiniene:

    1) zgromadzi narzdzia, 2) zorganizowa stanowisko pracy unit, 3) zaplanowa tok postpowania, 4) zadba o bhp i ochron osobist, 5) przedstawi budow reflektora, 6) zaprezentowa otrzymane wyniki.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 15

    Wyposaenie stanowiska pracy: zarzdzenia, instrukcje, procedury przybory pimienne, odzie ochronna, reflektor bd unit z reflektorem, poradnik dla ucznia. 4.1.4. Sprawdzian postpw Czy potrafisz: Tak Nie 1) wyjani zasady uytkowania fotela stomatologicznego? 2) wyjani zasady konserwacji unitu? 3) scharakteryzowa aparaty strumieniowo-cierne? 4) scharakteryzowa postpowanie ze skalerem? 5) wyjani dziaanie lamp polimeryzacyjnych? 6) wyjani dziaanie i konserwacj utrzsarki amalgamatowej? 7) wyjani zasady konserwacji narzdzi stomatologicznych?

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 16

    4.2. Wyposaenie specjalistyczne i pomocnicze 4.2.1. Materia nauczania

    W poszczeglnych dziedzinach stomatologii uywane s rnorodne urzdzenia i narzdzia.

    Aparatura i sprzt do sterylizacji i dezynfekcji oraz lampy bakteriobjcze, mimo i s wyposaeniem pomocniczym musz znajdowa si w gabinetach stomatologicznych. Wyposaeniem niestandardowym jest aparatura rentgenowska jednak coraz czciej znajduje si w gabinetach. Autoklawy

    S to urzdzenia suce do sterylizacji parowej pod cinieniem. Ze wzgldu na moliwo wyjaawiania rnych wsadw dzielimy je na:

    klas N z prni prost do uytku przy materiaach prostych, litych, nieopakowanych, klas S z prni jednostopniow do materiaw konkretnie okrelonych przez

    producenta, klas B z prni frakcyjn do wszystkich rodzajw materiaw (opakowanych

    i nieopakowanych, wgbionych, porowatych).

    Rys. 4. Autoklaw. [2, s. 24]

    Naley zawsze stosowa si do instrukcji obsugi. W wytycznych producenta jest ujty sposb czyszczenia, konserwacji i testowania. Aby

    sterylizacja przebiega prawidowo naley narzdzia lub pakiety ukada w pojedynczych warstwach, tak, aby nie dotykay cianek. Opakowania papierowo-foliowe ukadamy stron foliow ku grze, a papierem na d. Opakowan bielizn ustawiamy pionowo, co ma zapewni cakowit penetracj pary. Zasad jest ukadanie materiaw lekkich na najwyszej tacy.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 17

    W zalenoci od jakoci wsadu i zalece producenta parametry procesu ustawiamy rcznie lub elektroniczne. Naley rygorystycznie przestrzega staej kontroli cinienia, temperatury i czasu ekspozycji.

    Wana jest dokumentacja procesu sterylizacji. Przechowujemy j 10 lat i powinna by prowadzona dla kadego urzdzenia oddzielnie, (jeli w gabinecie jest wicej jak jeden autoklaw). Powinna obejmowa: dat procesu, numer kolejny cyklu, parametry (temperatura, cinienie, czas), wyniki kontroli chemicznej, podpis, wynik okresowej kontroli biologicznej.

    Jeli autoklaw posiada drukark to przechowujemy podpisany wydruk.

    Za pomoc rnych testw musimy przeprowadza monitoring dziaania urzdzenia: test BowieDicka (sprawdza prawidowe usuwanie powietrza z wntrza autoklawu), test Vacum (sprawdza powstawanie prni), test Helix, test penetracji pary.

    Dziaanie autoklawu klasy B. 1) Wczenie przycisk gwny. 2) Uruchomienie ON/OFF. 3) Zapenienie komory materiaem do sterylizacji, zamknicie. 4) Wybr cyklu lub ustawienie parametrw. 5) Start (uruchomienie cyklu):

    prnia wstpna, prnia frakcyjna, wzrost cinienia, faza sterylizacji, faza oprniania, faza suszenia.

    7) Koniec cyklu.

    Kontrola procesw wyjaawiania

    Moe by: 1) wewntrzna (bieca i okresowa) naley do uytkownika i obejmuje kontrol fizyczn,

    chemiczn i biologiczn, 2) zewntrzna naley do Pastwowej Inspekcji Sanitarnej i obejmuje kontrol biologiczn.

    Biologiczna minimum raz na miesic polega na sprawdzeniu czy czynniki sterylizacyjne s skuteczne i zabijaj bardzo odporne drobnoustroje i spory bakterii. W Polsce najczciej stosowane s testy pod nazw Sporal.

    Fizyczna s to wydruki i wskazania informujce tylko o dziaaniu urzdzenia. Chemiczna polegajca na reakcji chemicznej substancji na wskaniku widoczna jako

    zmiana barwy (uywamy dla kadego wsadu, pakietu). Moemy je umieszcza w komorze sterylizatora (mwi nam o ekspozycji na czynnik, ale nie informuj o sterylnoci) lub wewntrz pakietu wtedy wiemy, e przebieg procesu by prawidowy.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 18

    Myjki ultradwikowe

    Rys. 5. Myjka ultradwikowa [2, s. 24]

    W urzdzeniach tych odbywa si mechaniczne oczyszczanie narzdzi. Myjki ultradwikowe dziaaj poprzez poddanie narzdzi fali dwikowej o wysokiej czstotliwoci i wysokiej energii. Ultradwikowych myjek nie naley stosowa do mycia: gumy, mikkiego plastiku lub drewna, narzdzi powlekanych, szka, narzdzi lutowanych lub cementowanych, narzdzi z owietleniem lub soczewkami. Zmywarki

    W stomatologii mog by stosowane niewielkie zmywarki urzdzenia do dezynfekcji. Przypominaj one zmywarki uywane w gospodarstwie, domowym, ale osigaj duo wysze temperatury. S w nich specjalne tace i pojemniki na narzdzia.

    Narzdzia musz by odpowiednio ustawione, aby ich powierzchnie byy bez przemieszczenia wystawione na dziaanie sprayu wodnego, a take by zapewnione byo odprowadzanie pynu. Kasety na narzdzia, jeeli s one uywane w gabinecie, mog by w caoci, wraz z narzdziami, umieszczane w urzdzeniu.

    Wiele z zasad odnoszcych si do myjek ultradwikowych odnosi si te do tych urzdze, np. musz by one regularnie czyszczone i dobrze utrzymane, aby zapobiec kolonizacji i rozwojowi biofilmu, ktry mgby zanieczyci narzdzia w trakcie czyszczenia. Naley dokadnie przestrzega instrukcji obsugi i zasad konserwacji podanych przez producenta.

    Naley bezwzgldnie przestrzega instrukcji producenta dotyczcych uytkowania i konserwacji myjek ultradwikowych.

    Testy skutecznoci, takie jak test owka lub folii aluminiowej, powinny by przeprowadzane codziennie i odpowiednio udokumentowane. Naley postpowa wedug zalece producenta, wybierajc dugo cyklu czyszczenia czas czyszczenia zaley od iloci narzdzi wkadanych do myjki, im jest ich wicej, tym duszy musi by cykl.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 19

    Przed wczeniem urzdzenia trzeba si upewni, e wszystkie pokrywy s na swoim miejscu, poniewa wysoka czstotliwo dwiku moe spowodowa uszkodzenia suchu. Pokrywa zapobiega rwnie rozpryskiwaniu aerozolu ze zbiornika. Narzdzia po zakoczeniu cyklu naley zawsze puka i sprawdza czy krew i inne zanieczyszczenia zostay usunite. Lampy bakteriobjcze

    Stosowanie ich jest skuteczn metod dezynfekcji. Urzdzenia te emituj promieniowanie UV, ktre ma waciwoci biobjcze.

    Lampy te stosowane s wszdzie tam gdzie potrzebna jest sterylno, sterylno od czystoci mikrobiologicznej zaley jako usug oraz bezpieczestwo pacjentw pacjentw i personelu. Szczegowy opis sposobw i metod stosowania tych lamap zawieraj instrukcje uytkowania. Dobr iloci i mocy lamp zaley midzy innymi od: wysokoci i ksztatu pomieszczenia, temperatury czy wilgotnoci. Wielo parametrw, ktre naley uwzgldni w doborze uniemoliwia sformuowanie reguy precyzyjnie okrelajcej ilo lamp w pomieszczeniu.

    Lampy wczamy na 2 do 8 godzin a w przypadku doranym np. pomidzy zabiegami na 1520 minut. W pomieszczeniu, w ktrym wczona jest lampa nie powinni przebywa ludzie.

    Aparaty rentgenowskie

    Gabinet rentgenowski jest to pomieszczenie, w ktrym znajduje si co najmniej jedno stanowisko rentgenowskie.

    Zestaw rentgenowski oznacza aparat lub zestaw aparatury skadajcej si z urzdze przeznaczonych do wytwarzania i wykorzystywania promieniowania rentgenowskiego, w ktrych rdem promieniowania jonizujcego jest lampa rentgenowska. Stanowisko rentgenowskie" jest to cz zestawu rentgenowskiego, suca do wykonywania okrelonego rodzaju bada rentgenowskich lub do napromieniania.

    Na rentgenowskie badanie diagnostyczne skadaj si: 1) radiografia technika wykonywania badania, wytwarzania i utrwalania obrazu

    rentgenowskiego, 2) radiologia interpretacja obrazu rentgenowskiego, 3) ochrona przed szkodliwym dziaaniem promieni rentgenowskich na pacjentw i personel

    pracowni rentgenowskiej. Zasadnicze wyposaenie pracowni rentgenowskiej stanowi:

    1) aparatura rentgenowska, 2) odbiorniki obrazu, 3) urzdzenia do obrbki fotograficznej, 4) rodki ochrony radiologicznej personelu i pacjentw.

    Waciwoci promieniowania rentgenowskiego jak zreszt kadego promieniowania jonizujcego jest zdolno jonizacji materii ywej i w konsekwencji jej uszkadzanie. Energia, jak niesie ze sob kada posta promieniowania, jest zmierzalna na tyle, na ile kontrolowane s rda i emisja z tych rde okrelonego promieniowania

    Gwne metody minimalizacji dawek promieniowania podczas bada rentgenowskich: 1. Ochrona pacjentw:

    a) ocena wskaza klinicznych do badania radiologicznego z uwzgldnieniem przeciwwskaza (wiek, cia, choroby) kontrola i rejestracja czstotliwoci bada rentgenowskich,

    b) wybr i dobr techniki wykonania badania, zdj, zmniejszajcej czynniki ryzyka napromieniowania,

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 20

    c) aparatura rentgenowska sprawno techniczna, niezawodno oraz wyposaenie dodatkowe (kolimator, siatka przeciwrozproszeniowa),

    d) wielko pomieszcze pracowni i jej zabezpieczenie (powierzchnia, kubatura, wentylacja, izolacja),

    e) stosowanie indywidualnych oson oowianych (gonady, tarczyca). 2. Ochrona personelu medycznego (lekarskiego, technicznego i pomocniczego) przed

    napromieniowaniem dotyczy naraenia bezporedniego oraz poredniego i obejmuje: a) znajomo i wiadomo zagroe i rde promieniowania w gabinecie

    rentgenowskim, b) przestrzeganie i egzekwowanie ustawowego czasu pracy przy urzdzeniach

    emitujcych promieniowanie jonizujce.

    Radiografia cyfrowa w praktyce stomatologicznej: 1) pozwala na natychmiastowe (kilka sekund) uzyskanie obrazu rentgenowskiego bez

    koniecznoci stosowania procedur fotograficznych (w ciemni), 2) moliwo szybkiego, rdzabiegowego obrazowania leczenia oraz pozabiegowej,

    natychmiastowej kontroli, np. w endodoncji, w chirurgii, 3) moliwo monitorowania procesu leczenia w przestrzeni i w czasie (dowolny obszar

    i dowolny moment badania), 4) dokadno, wrcz precyzyjno obrazu, z dowoln moliwoci jego korygowania,

    symulowania planowanych efektw leczenia, jak rwnie diagnozowania ognisk chorobowych niewykrywalnych konwencjonalnym badaniem rtg,

    5) moliwo transmitowania obrazu drog internetow, 6) mnogo systemw archiwizowania obrazw na rnych nonikach pamici, np.

    dyskietki, CD, dysk twardy, obraz fotograficzny i inne, 7) zbdno kosztownego wyposaenia, chociaby ciemni fotograficznej i tym samym

    zbdno dodatkowych pomieszcze (ciemnia), 8) minimalizacja kosztw jednostkowych badania rentgenowskiego , 9) zwikszone bezpieczestwo badania dla pacjenta i obsugi aparatury uzyskane

    Naraenie i zagroenie promieniowaniem rentgenowskim zaley min. od odlegoci od aparatu rentgenowskiego oraz parametrw pracy aparatury. Dlatego w pomieszczeniach pracowni rentgenowskiej wyodrbnia si nastpujce obszary, strefy o rnym stopniu zagroenia: 1. Obszar kontrolowany jest to strefa wok pracujcego aparatu rentgenowskiego, ktrej

    wielko zaley od stosowanego w projekcji napicia lampy (kV). W tej strefie podczas projekcji moe przebywa tylko pacjent. rednia jej wielko siga promienia 1,5 m od ogniska aparatu. Naraenie w strefie kontrolowanej siga moe dawki powyej 15 mSv rocznie. Musi ona by oznakowana znakami ostrzegajcymi, np. znaki wietlne, napis Promieniowanie wstp wzbroniony". Zgodnie z wymaganiami Rozporzdzenia z dnia 11 wrzenia 2003 r. kada pracownia, gabinet rentgenowski musz by oznakowane odpowiednimi tablicami.

    2. Obszar nadzorowany strefa nadzoru: graniczce ze stref kontrolowan pomieszczenia, w ktrych mog przebywa pacjenci, personel, np. ciemnia, poczekalnia, rozbieralnia. W tej strefie zagroenie napromieniowaniem siga moe dawki powyej 5 mSv rocznie.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 21

    Grupy naraenia na promieniowanie Pracownicy zawodowo naraeni na dziaanie promieniowania rentgenowskiego mog by

    poddawani czynnikom ryzyka bezporedniego na due dawki w zwizku z wykonywanymi badaniami.

    Ochrona personelu obejmuje: 1) znajomo zagroe, 2) przestrzeganie czasu pracy, 3) sprawno techniczna aparatury badania atestowe co 3 lata lub po kadej naprawie,

    instalacji, awarii, 4) stosowanie ekranw i rodkw osaniajcych w razie koniecznoci przebywania w strefie

    kontrolowanej podczas wykonywania zdj, 5) rotacyjny system pracy zespou pracowni rentgenowskiej (pracownia ciemnia

    rejestracja archiwum), 6) monitorowanie dawek promieniowania przez stosowanie:

    osobistych monitorw plakietek z filmem (wywoywanie co 13 mies.), dozymetrw termoluminiscencyjnych (dawkomierz z fluorkiem litu pochaniajcy

    promieniowanie jonizujce, ktre daje efekt wiecenia po jego podgrzaniu), stosowanie indywidualnych lub oglnych, stacjonarnych, komr jonizacyjnych,

    7) badania okresowe lekarskie, w tym laboratoryjne. Radiografia cyfrowa

    Na pocztku lat osiemdziesitych minionego stulecia, na bazie rozwijajcej si burzliwie elektroniki komputerowej oraz techniki wytwarzania obrazu w systemie elektroniki cyfrowej, opracowano i wdroono pierwsze systemy diagnostyki rentgenowskiej oparte na tej wanie technologii, czyli radiografi cyfrow (RC). System elektroniki cyfrowej zrewolucjonizowa wszystkie dziedziny oparte na ukadach elektronicznych (telewizja, informatyka), w tym interesujc nas dziedzin, medycyn, a w niej diagnostyk wizualizacyjn, obrazow.

    Radiografia cyfrowa (RC) polega na przetwarzaniu obrazu rentgenowskiego, statycznego, otrzymywanego na klasycznej bonie filmowej, na obraz ekranu monitora wideo, uzyskiwany dziki technologii cyfrowej. Obraz ten jest efektem elektronicznego opracowania przez specjalne oprogramowanie, stanowice integraln cz skadow systemu RC, np. program Digora for Windows.

    Zasadniczymi elementami systemu RC s: 1) aparat rtg do projekcji stomatologicznych o podwyszonej czstotliwoci prdu

    generujcego 2) promieniowanie rentgenowskie o fali krtkiej, bez lub ze znacznie ograniczonym

    pasmem 3) promieniowania mikkiego, rozproszonego (bezuytecznego diagnostycznie,

    szkodliwego); 4) w radiografii cyfrowej stosuje si aparaty rentgenowskie klasy HF o czstotliwoci 200

    300 kHz z elektronicznym ukadem sterowniczym, 5) przetwornik wysokiej czstotliwoci > 300 kHz, 6) czujnik, detektor speniajcy funkcj tubusu lampy rentgenowskiej, ktrego rola polega

    na ogniskowaniu wizki promieniowania na badanym polu anatomicznym, 7) pytka obrazowa odpowiednik bony fotograficznej, na powierzchni ktrej jest

    rejestrowany obraz. Czujniki stosowane s najczciej w dwu rozmiarach, gruboci 47 mm. Pytki obrazowe stanowi swoisty ekran generujcy i rejestrujcy obraz rentgenowski

    w systemie cyfrowym. Istotn waciwoci pytek obrazowych, bardzo wan dla jakoci

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 22

    uzyskanego obrazu, jest rozdzielczo obrazu, czyli najmniejsza liczba punktw, linii mieszczca si na jednostce powierzchni. Optymalna dla dobrego obrazu jest rozdzielczo wynoszca 35 par linii na 1 mm.

    Jednostk rozdzielczoci stosowan w RC jest piksel. Stosuje si pytki obrazowe czterech rozmiarw: 0, 1, 2, 3.

    Finalnym etapem badania RC jest wizualizacja obrazu rtg na ekranie monitora (komputerowego) z moliwoci dynamicznej obrbki tego obrazu (powikszanie, kadrowanie, ogniskowanie) oraz rejestracji tego obrazu w pamici komputera (archiwizacja obrazu). Zarchiwizowany obraz moe by przetwarzany, skanowany, kopiowany, przesyany emailem. Nowoczesne systemy RC pozwalaj na wizualizacj w kolorze, co niepomiernie zwiksza zakres i efektywno diagnostyki rentgenowskiej.

    Kady, kto obsuguje aparatur RTG, bez wzgldu na to, czy jest to lekarz, asysta, czy jakakolwiek inna osoba, musi mie wane uprawnienia upowaniajce go do przeprowadzania tego typu zabiegw.

    Po odpowiednim przeszkoleniu asysta moe zdoby uprawnienia do wykonywania radiogramw, ale tylko na polecenie i/lub pod nadzorem lekarza. Bez odbycia takiego przeszkolenia asysta nie moe ich wykonywa, ani nawet przyciska guzika powodujcego wysanie wizki promieniowania z aparatu.

    W zalenoci od zwyczajw panujcych w danej praktyce asysta moe: zakada pacjentowi oowiany fartuch, nastawia czas ekspozycji, naciska przycisk powodujcy wysanie wizki promieniowania, wyjani przebieg zabiegu pacjentowi, wywoa nawietlon klisz, sortowa i rozdziela radiogramy, zapisywa informacje na radiogramach, przestrzega procedur zapobiegania rozprzestrzenianiu si zakae podczas

    wykonywania radiogramw. Jednym z najwaniejszych zada asysty jest utrzymywanie warunkw aseptycznych

    podczas caej procedury oraz podczas wywoywania i suszenia radiogramu (tj. jeeli nie jest to metoda cyfrowa).

    Odpowiednie akty prawne reguluj standardy dotyczce bezpieczestwa w miejscu pracy, uywania urzdze elektrycznych i wytwarzajcych promieniowanie; pracownie RTG powinny spenia wszystkie te normy. Nowe urzdzenia mog by montowane tylko w pomieszczeniach speniajcych te normy Urzdzenia RTG musz by zarejestrowane i mie certyfikat zgodnoci i atest na dowd, e speniaj wszystkie normy. 4.2.2. Pytania sprawdzajce

    Odpowiadajc na pytania, sprawdzisz czy jeste przygotowany do wykonania wicze. 1. Na czym polega dziaanie autoklawu klasy B? 2. Na czym polega dziaanie myjki ultradwikowej? 3. Na czym polega dziaanie lampy bakteriobjczej? 4. Jakie s zasady postpowania z aparatami rentgenowskimi?

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 23

    4.2.3. wiczenia wiczenie 1

    Narysuj tabel i wykonaj schemat przeprowadzenia sterylizacji w autoklawie parowym klasy B.

    Sposb wykonania wiczenia. Aby wykona wiczenie, powiniene:

    1) przygotowa stanowisko pracy, 2) zgromadzi papier, linijk, dugopis, 3) zaplanowa tok postpowania (w tabeli), 4) wykona schemat, 5) zaprezentowa otrzymane wyniki.

    1 2. 3. 4. 5.

    6.

    Wyposaenie stanowiska pracy:

    zarzdzenia, instrukcje obsugi autoklawu, film przedstawiajcy proces dekontaminacji narzdzi, autoklaw, arkusz papieru, linijka, dugopis, poradnik dla ucznia. wiczenie 2

    Zaprezentuj dziaanie lampy bakteriobjczej. Sposb wykonania wiczenia. Aby wykona wiczenie, powiniene:

    1) przygotowa stanowisko pracy, 2) zaplanowa tok postpowania, 3) wykona wiczenie, 4) zaprezentowa otrzymane wyniki.

    Wyposaenie stanowiska pracy: schemat, instrukcje obsugi, lampa bakteriobjcza, poradnik dla ucznia.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 24

    4.2.4. Sprawdzian postpw Czy potrafisz: Tak Nie 1) opisa dziaanie autoklawu klasy B? 2) opisa dziaanie myjki ultradwikowej? 3) opisa dziaanie lampy bakteriobjczej? 4) wyjani zasady postpowania z aparatami rentgenowskimi?

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 25

    5. SPRAWDZIAN OSIGNI INSTRUKCJA DLA UCZNIA 1. Przeczytaj uwanie instrukcj. 2. Podpisz imieniem i nazwiskiem kart odpowiedzi. 3. Zapoznaj si z zestawem zada testowych. 4. Zestaw zawiera 20 zada. 5. Do kadego zadania przyporzdkowane s 4 moliwoci odpowiedzi, jedna odpowied

    jest prawdziwa. 6. Udzielaj odpowiedzi na zaczonej karcie odpowiedzi stawiajc znak X. W przypadku

    pomyki zakrel bdn odpowied kkiem i zaznacz X odpowied prawidow. 7. Za kad prawidow odpowied otrzymujesz 1 punkt, za z odpowied lub jej brak

    0 punktw. 8. Rozwizuj zadania samodzielnie. 9. Na rozwizanie testu masz 40 minut.

    Powodzenia!

    ZESTAW ZADA TESTOWYCH 1. Test folii aluminiowej stosowany jest w

    a) autoklawach. b) unitach. c) myjkach ultradwikowych. d) rentgenach.

    2. Zdjcie rentgenowskie moemy wykona

    a) tylko na kliszy RTG. b) tylko na pytkach. c) tylko posiadajc komputer. d) na kliszy RTG, pytkach fosforowych.

    3. Obroty powyej 250 000/min stosowane s w

    a) wiertarkach wolnoobrotowych. b) mikrosilnikach. c) wiertarkach szybkoobrotowych. d) turbinach.

    4. Kocwki stomatologiczne

    a) konserwujemy dowolnie. b) zawsze czycimy po rozebraniu. c) nie wymagaj sterylizacji. d) konserwujemy zgodnie z zaleceniem producenta.

    5. Sporal jest testem:

    a) kontroli chemicznej. b) dziaania autoklawu. c) kontroli fizycznej. d) kontroli biologicznej.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 26

    6. Test Bowie-Dicka suy do a) oceny usuwania powietrza z wntrza sterylizatora. b) kontroli sterylizacji. c) kontroli prni. d) czystoci narzdzi.

    7. Skaler po zabiegu

    a) zdejmujemy kocwk do sterylizacji a urzdzenie dezynfekujemy. b) sterylizujemy. c) tylko dezynfekujemy. d) zostawiamy do ostygnicia.

    8. Wskaniki kontroli chemicznej informuj nas o

    a) ekspozycji na czynnik fizyczny. b) stopniu sterylnoci. c) stopniu dezynfekcji. d) czasie ekspozycji.

    9. Pokryw w utrzsarce stosujemy

    a) doranie. b) zawsze. c) niestosujemy. d) tylko w trakcie transportu.

    10. Pytka obrazowa stosowana jest w

    a) radiowizjografii. b) w protetyce. c) w unicie. d) w reflektorze.

    11. Do konserwacji narzdzi uywamy

    a) talku. b) smaru uniwersalnego. c) pynu dezynfekcyjnego. d) oleju parafinowego.

    12. Materiay wgbione, porowate, opakowane moemy sterylizowa w autoklawach

    a) klasy S. b) klasy N. c) klasy B. d) wszystkich wymienionych.

    13. Zabezpieczenie pacjenta przed promieniowaniem zapewniamy stosujc

    a) fartuch oowiany. b) okulary. c) szklane przesony. d) fartuch oowiany, specjalne okulary, przesony.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 27

    14. Urzdzeniem niezaliczanym do wyposaenia podstawowego gabinetu jest a) fotel stomatologiczny. b) wiertarka. c) spluwaczka. d) radiowizjograf.

    15. Kocwki stomatologiczne

    a) po umyciu sterylizujemy. b) nie musz by sterylizowane. c) dezynfekujemy przez zanurzenie w pynach. d) tylko konserwujemy.

    16. Parametry okrelajce dziaanie autoklawu to

    a) cinienie, temperatura i czas. b) tylko cinienie. c) tylko czas. d) pojemno.

    17. Do niezawodnego dziaania narzdzia potrzebuj

    a) konserwacji. b) odpowiednich opakowa. c) skutecznych pynw dezynfekcyjnych. d) prdu.

    18. Dezynfektor suy do

    a) rcznego mycia narzdzi. b) tylko do dezynfekcji. c) sterylizacji. d) maszynowego mycia i dezynfekcji narzdzi.

    19. Prnia frakcyjna wystpuje w autoklawach

    a) typu S. b) typu N. c) typu B. d) we wszystkich.

    20. Promieniowanie UV jest wykorzystywane do

    a) dezynfekcji chemicznej. b) dezynfekcji fizycznej. c) sterylizacji. d) wyjaawiania.

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 28

    KARTA ODPOWIEDZI Imi i nazwisko ................................................................................................

    Przygotowanie aparatury oraz instrumentw stomatologicznych Zakrel poprawn odpowied

    Nr zadania

    Odpowied Punkty

    1 a b c d

    2 a b c d

    3 a b c d

    4 a b c d

    5 a b c d

    6 a b c d

    7 a b c d

    8 a b c d

    9 a b c d

    10 a b c d

    11 a b c d

    12 a b c d

    13 a b c d

    14 a b c d

    15 a b c d

    16 a b c d

    17 a b c d

    18 a b c d

    19 a b c d

    20 a b c d

    Razem:

  • Projekt wspfinansowany ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego 29

    6. LITERATURA 1. Barnett L. V. (red): Asystowanie w stomatologii. Urban & Partner, Wrocaw 2006 2. Jaczuk Z.: Podrcznik dla asystentek i higienistek stomatologicznych. PZWL,

    Warszawa 2006