of 24/24
Magsimal®- 59 Primer Alüminyum Enjeksiyon Döküm Alaşımı RHEINFELDEN ALLOYS

Magsimal®- 59 - ips-vision | ips-vision

  • View
    0

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of Magsimal®- 59 - ips-vision | ips-vision

RHEINFELDEN ALLOYS
Narin, uzun süre formunu, hatlarn ve dayanmn muhafaza
etmek zorunda olan döküm parçalarna uygun bir alam. yi
kaynak yaplabilme, yüksek dayankllk ve neredeyse snrsz
kullanm olanaklar. Çok yüksek korozyon mukavemeti; hatta
deniz suyuna bile.
parçalar için: Çok ince, elastiki, buna ramen son derece da-
yankl ve salam kanatlar bu zarif böcee artc bir uçu
performans salar.
çerik Sayfa
Özellikler 4
Uygulama örnekleri 6
Mekanik özellikler 16
Suni yalandrmadan (T5) sonraki mekanik özellikler 17
Tavlamadan (0) sonraki mekanik özellikler 18
Yorulma dayanm 19
Korozyon direnci 19
Ergitme 20
Döküm 20
Kaynak 21
Perçinleme 21
Külçe sevkiyat 22
letiim 24
gittikçe daha fazla önem kazanmaktadr. Bu alam gurubu döküm durumunda
yüksek süneklie bal olarak fevkalade bir akma dayanmna sahiptir. Bir kaza
halinde çarpmadan doan enerjiyi sönümleme özellii çok iyidir. Yorulma
dayanm allagelmi enjeksiyon döküm alamlarna göre daha yüksektir.
Bu nedenle Magsimal-59 alamnn kullanld uygulamalar, emniyet kemeri,
direksiyon iskeleti, çapraz kiri, motosiklet jant ve direksiyonu, suspansiyon çatal ve
dier asi parçalar gibi yüksek performans isteyen emniyet parçalarn içermektedir.
Önemli bir nokta ise mekanik özelliklerin cidar kalnlna bal olarak deitiidir.
Cidar kalnlndan doan bu özellii telafi etmek için istisnai olarak parçaya, mukavemet,
veya yüksek süneklik veren sl ilem yapmak mümkündür. Özel olarak gelitirilen bu
sl ilemler, suni yalandrma ve kabarck oluumunun hemen altndaki scaklklarda
yaplan tavlamadr. Su verme ilemi yoktur ve souma hava ile yapld için parçalarda
çarplma görülmez.
mükemmel bir korozyon direnci salar.
3
min. 1,8 0,5 5,0
M uk
av em
et [ M
P a]
Özellikler
Mimari, otomobil, uçak sanayii, ev aletleri, klima cihazlar, otomotiv, gda endüstrisi, makina sanayii,
optik, mobilya, gemi yapm, kimya sanayii.
Karakteristik özellikler
nce cidar kalnlklarnda çok iyi mekanik ve dinamik özelliklere sahip iyi dökülebilir bir enjeksiyon
döküm alam. Kaynak için çok uygun. Korozyon direnci mükemmel. Perçin yaplabilir. Fevkalade
parlatma, polisaj yaplabilme ve iyi ilenebilirlik. Souk ekil verilebilen birletirme teknikleri için gerekli
süneklik. nce cidarl ve büyük ebatl parçalara uygunluk. Dökülmü haliyle kullanm.
Alam tanm
Kimyasal: AlMg5Si2Mn
4
Döküm yöntemi Isl ilem Cidar kalnl Akma dayanm Çekme dayanm Krlma uzamas durumu mm Rp0,2 [N/mm2 ] Rm[N/mm2] A [%]
Enjeksiyon döküm F < 2 > 220 > 300 10 – 15
Enjeksiyon döküm F 2 – 4 160 – 220 310 – 340 12 – 18
Enjeksiyon döküm F 4 – 6 140 – 170 250 – 320 9 – 14
Enjeksiyon döküm F 6 – 12 120 – 145 220 – 260 8 – 12
[%] Si Fe Cu Mn Mg Zn Ti Be
min. 1,8 0,5 5,0
Magsimal-59 AlMg3Mn AlSi10Mg(Fe)
Yapmaya yatknlk Az Yüksek Az
Cüruf oluturmaya yatknlk Orta Orta Az
Kalp ömrü % 90 % 70 % 100
Çekme, büzülme % 0,6 – 1,1 % 0,9 – 1,3 % 0,4 – 0,6
Birim Geçerlilik aral
Elastisite modülü 70 – 80 GPa 20 °C
Dorusal sl genleme katsays 24 1/K × 10-6 20 – 200 °C
Isl iletkenlik 1,05 – 1,30 W/(K × cm) 20 – 200 °C
Elektrik iletkenlii 14 – 16 M/( × mm2 ) 20 °C
Yorulma dayanm (r = 1) 4 mm cidar kalnl 100 MPa 106 devir
Poisson says 0,325
Katk elementlerinin döküme ve mekanik özelliklere etkisi
Çekme deneyi nümunelerinin cidar kalnlna bal olarak döküm durumundaki (F) mekanik özellikler
Döküm durumundaki fiziksel özellikler
Mükemmel korozyon direnci
ntermetalik demir fazlar yok
6
Dört kapl spor araba için kap tasarm Magsimal-59, basld gibi 1140 x 690 x 155 mm, cidar kalnl 2 mm, arlk 4,1 kg
Kap iç parçalar / Ford Range Rover Magsimal-59, basld gibi 1400 x 500 mm ila 1000 x 240 mm cidar kalnl 1,8 – 2,0 mm, arlk 2,0 – 2,2 kg
Daha önceki modelin çelik saç kapsna göre burada toplam 40 kg’ luk bir arlk tasarrufu yaplmtr. Ekstrüzyon profillerden, dövme parçalardan ve Magsimal-59 ile baslan enjeksiyon döküm parçalarndan oluan bu konstrük- siyonda, kaynak, yaptrma, perçinleme ve civatalama gibi birletirme teknikleri uygulanmaktadr. D konstrüksiyon, svama ve yaptrmayla iç konstrüksiyona balanmaktadr.
Magsimal®-59 [AlMg5Si2Mn]
7
Ön tekerlek suspansiyon dayana / BMW 5 ve 6 serileri Magsimal-59, basld gibi 500 x 380 x 500 mm, arlk 2,3 kg, cidar kalnl 2,5 mm
BMW 5 ve 6 serilerinin ön aksamndaki bu parça yüksek dinamik yüklere maruzdur. Çeitli birletirme teknikleri üstün malzeme kalitesini gerekli klmakta ve sadece 2,5 mm’ lik cidar kalnl da burada kolaylatrc bir rol oynamaktadr.
Suspansiyon çatal / Porsche Cayenne Magsimal-59, basld gibi 340 x 370 x 60 mm, cidar kalnl 6 mm, arlk 0,9 kg
Bu parça yüksek dinamik yüklere açktr ve bunun için de 4 ila 6 mm cidar kalnlklarnda Magsimal-59 ile tasarlanmtr. Kaln boum noktalar olmayan ya da az yükün olduu ksmlardaki boum noktalar Magsimal-59 kullanmna uymaktadr.
Uygulama Örnekleri
8
anzman köprüsü / Mercedes Benz S-Snf Magsimal-59, basld gibi, 610 x 210 x 75 mm, arlk 2,3 kg, cidar kalnl 4 mm
Yüksek statik yük altnda yüksek dinamik yükler ve buna ek olarak arabann alt tarafnda olduu için korozyona açk olma durumu bu parçadan istenenleri özetlemektedir. lenmi iki delie preslenen vibrasyon sönümleme elemanlaryla parça üzerindeki yük plakaya geçer. Bu yüksek yüklere ramen 200 °C derecede yaplan bir sl ilemle akma mukavemeti 190 Mpa’ nn üzerine çkarlabildii için cidar kalnl 4 ila 5 mm arasnda tutulabilmitir.
Ön aks kirii / Porsche Cayman Magsimal-59, basld gibi, 910 x 710 x 85 mm, cidar kalnl 3 – 6 mm, arlk 4,8 kg
Bu kiri, sl ilem yaplan çok daha ar bir kokil döküm AlSiMg alamnn yerini almtr.
nce cidarl bu hafif konstrüksiyonun üretimi, çözeltiye almadan yaplan bir sl ilemle ekonomik olmaktadr. Aksi takdirde çar- plma meydana gelmekte ve akabinde yaplan düzeltme operas- yonu parçada tekrar gerilimlerin olumasna yol açmaktadr.
Magsimal®-59 [AlMg5Si2Mn]
Kaza annda bir mekanizma ile makara ve dolaysyla emniyet kemeri sabitlenerek gergin tutulur. Malzeme burada krlganlk deil süneklik göstermelidir. Dökümde vakum kullanlarak parçann kalitesi yükseltilebilmektedir.
Navigasyon ekran çerçevesi Magsimal-59, basld gibi, ince cidarl ve hafif, dekoratif krom kaplama, bir kaza veya darbe durumunda yüksek uzama.
Direksiyon iskeleti, VW New Beetle Magsimal-59, basld gibi, ø-370 x 125 mm, arlk 0,85 kg
Direksiyon kolonlar bir kaza annda krlmayp keskin kenar, köe veya krk oluturmadan kolon plakasna kadar deforme olmaldrlar. Çöl iklimlerinde ön cam arkasnda oluan muhtemel scaklklarn simule edildii testlerle bu parçalarn stabilitesi mercek altna alnmaktadr.
Uygulama Örnekleri
10
Arka çapraz kiri Magsimal-59, basld gibi, 1080 x 370 x 150 mm, cidar kalnl 4 mm, arlk 6,5 kg
Spor arabalar için suspansiyon kulesi Magsimal-59, basld gibi, 590 x 450 x 340 mm, cidar kalnl 3 mm, arlk 3,0 kg
Magsimal®-59 [AlMg5Si2Mn]
11
Yatak plakas W12, VW Phaeton Magsimal-59, basld gibi, arlk 3,0 – 4,2 kg
Ya karteri Magsimal-59, basld gibi, 440 x 310 x 180 mm, cidar kalnl 2,2 mm, arlk 3,0 kg
Pencere çerçevesi için boumlar Magsimal-59, basld gibi kaynak yaplabilir, uzunluk 510 mm’ ye kadar, arlk 0,20 – 0,35 kg
Uygulama Örnekleri
12
Cabriolar için kapatma mafsal plakas Magsimal-59, basld gibi, 600 x 350 x 280 mm, cidar kalnl 2 ila 5 mm, arlk 3,2 kg
Cabriolar için kapatma kolu Magsimal-59, basld gibi, 740 x 130 x 125 mm, cidar kalnl 2 ila 5 mm, arlk 1,3 kg
Cabriolar için kapatma mekanizmas ara plakas Magsimal-59, basld gibi, 230 x 220 x 130 mm, cidar kalnl 2 ila 5 mm, arlk 0,85 kg
Magsimal®-59 [AlMg5Si2Mn]
13
Kayak ayakkabs balant parçalar Magsimal-59, basld gibi, 76 x 23 x 18 mm, arlk 20 gm
Ayaklk plakas, BMW R 1150 RT motosikleti, Magsimal-59, basld gibi, 690 × 170 × 100 mm, arlk 1,1 kg, kromat kaplama veya boyama, yüksek akma mukavemeti istenilen bir parça.
Kayak balama parçalar Magsimal-59, basld gibi, polisaj yaplm, 77 x 69 x 53 mm, arlk 150 gm
Ray kapakç Magsimal-59, basld gibi, yüzey polisaj yaplm, 34 x 15 x 13 mm, arlk 6 gm
Kompresör tayc / Porsche Cayenne Magsimal-59, basld gibi 330 x 230 x 75 mm, arlk 0,45 kg
Bu ince tayc lastik hava kompresörünü sabitlemektedir. Yüksek dinamik yük ve çatall tasarm, enjeksiyon döküm kalbnda birden fazla yolluk giriini ve skça yerletirilen hava ceplerini gerekli klmaktadr.
Uygulama örnekleri
14
Motosiklet jant / MZ Magsimal-59, basld gibi ø 460 x 180 mm, arlk 6,4 kg
Arlk tasarrufu nedeniyle konvansiyonel alüminyum jantlarna göre daha az kütle ile motosikletin daha dinamik bir sürüü söz konusudur. Bu jant, iki simetrik parça olarak baslmakta, gerekli genilikte ilenerek elektron demeti yöntemiyle kaynak yaplp birletirildik- ten sonra boyanmaktadr.
Stabilizatör çubuu için tutucu köprü / BMW 5 serisi Magsimal-59, basld gibi, 135 x 90 x 50 mm, arlk 0,18 kg
Stabilizatör çubuu için tutucu köprü / BMW 7 serisi Magsimal-59, basld gibi, 130 x 85 x 45 mm, arlk 0,20 kg
Bu parçalarda sadece Magsimal-59 daha önce kullanlan aluminyum dövme parçann yerini alabildi ve böylelikle de %10 civarnda bir arlk tasarrufu saland.
[%] Si Fe Cu Mn Mg Zn Ti Be Dier toplam
min. 1,8 0,5 5,0
max. 2,6 0,20 0,03 0,8 6,0 0,07 0,20 0,004 0,2
0 2,5 5,0 7,5
640 630 620 610 600 590 580 570 560 550 540
Reaksiyonlar
618 °C Likidus – α alüminyum
594 °C Likidus – Mg2Si + Al6Mn veya Al15(Mn,Fe)3Si2 594 °C – 580 °C Tesbit edilmedi
Süre [min]
S c
ak lk
[°C]
TG = 657,1 TLu = 618,9 TLo = 619,8 dTL = 0,9 TSu = 594,0 TSo = 594,3 dTS = 0,3
Grafik 1: Magsimal-59, AlMg5Si2Mn, Quick-Cup-potasnda termik analiz
Resim 1: Magsimal-59, AlMg5Si2Mn, REM fotoraf
Kimyasal Bileim ve ç Yap
Tablo 1’ de, Magsimal-59 alamnn kimyasal
bileimi verilmitir.
konusudur. Bu özellik Magsimal-59’ u iyi iç bes-
lemesi olan ve mükemmel dökülebilen bir
alam haline getirir.
çünkü korozyona kar direnç açsndan bakld-
nda yapda serbest silisyumun olmamas
gerekir. Fazladan magnezyum ayrca yüksek
akma dayanm salamaktadr. Kalsiyum ve sod-
yum elementleri, dökümün scak çatlaa
yatknlkln olumsuz etkiledikleri için düük
tutulmak zorundadrlar. Fosfor da ayn ekilde
Al-Mg2Si-ötektiinin olumasn ve dolaysiyle
tutulmaldr.
leri özellikle yüksek scaklkta uzun süre ocakta
kaldklar zaman cüruf oluturmaya meyillidirler.
Bu durumda karnbahar gibi ve zor temizlenen
cüruf oluumlar söz konusudur. Bunun için
alama berilyum katlmaktadr. Berilyum,oksit
lenebilecek aluminyum ve magnezyum szmasn
salar.
rülmektedir. Scaklk erisi bir Quick-Cup potada
(Croning kumu) kaydedilmitir. Likidus scakl
yaklak 618, solidus scakl da yaklak 594 °C
derecededir. 592 °C derecede bir durma noktas
görülmektedir. Bu noktada Al-Mg2Si-ötektii
Enjeksiyon döküm yapsnda çok hzl bir soumada homojen bir α-faz
dalm görülür. Resim 1’ deki açk renk parçacklar Al6Mn fazdr.
Manganezin varlyla kalba yapma önlenmektedir. α-dendritlerinin etrafnda
α-alüminyum ve Mg2Si’ den oluan ötektik dalm görülmektedir.
Büyük fazlar yoktur ve ötektik de ince ve küreseldir. Dolaysyle de burada
oldukça sünek bir yap söz konusudur.
15
Tablo 2: Magsimal-59, AlMg5Si2Mn alam ile baslm çekme deneyi nümuneleri; cidar kalnlna bal olarak döküm durumundaki mekanik özellikler
Cidar kalnl [mm] Rp0,2 [MPa] Rm [MPa] A [%]
< 2 > 220 > 300 10 – 15
2 – 4 160 – 220 310 – 340 12 – 18
4 – 6 140 – 170 250 – 320 9 – 14
6 – 12 120 – 145 220 – 260 8 – 12
Grafik 2: Magsimal-59, AlMg5Si2Mn alamnn döküm durumundaki dayanm ve uzama erisi; nümune cidar kalnl 3 mm
320
240
160
80
Rp0,2 = 178 MPa
Rm = 313 MPa
özellikleri her hangi bir sl ilemi gereksiz
klacak ekilde mükemmeldir ve aadaki avan-
tajlar söz konusudur:
na ve katlama koullarna baldr.
Grafik 2’ de Magsimal-59 ile baslm 3 mm
kalnlndaki bir plakann döküm durumundaki
dayanm ve uzama erisi görülmektedir.
Tablo 2’ de mekanik özellikler cidar kalnlna
bal olarak verilmitir.
ler, ayr baslan plakalardan alnan nümu-
nelerle karlatrldnda döküm parçalarndan
dalm aralnn daha geni olduu görülmek-
tedir. Normalde yolluk girii bölgesinden elde
edilen nümune deerleri, girie uzak bölgelerden
elde edilen nümune deerlerinden daha iyidir.
Bu nedenle döküm parçasnda nümunenin alnaca en uygun yeri bulmak
zordur ve önceden dökümcü ve tasarmc arasnda tanmlanmaldr.
Ayrca çekme nümunesi ölçüleri ile döküm parçasndan istenilen mekanik özellik
deerlerinin de karlkl olarak önceden kararlatrlmasnda yarar vardr.
16
300
250
200
150
100
50
0
Grafik 3: Suni yalandrmann (250 °C) fonksiyonu olarak akma dayanm Magsimal-59, AlMg5Si2Mn, kalptan çktktan sonra suda soutma
Grafik 4: Suni yalandrmann (250 °C) fonksiyonu olarak uzama; Magsimal-59, AlMg5Si2Mn, kalptan çktktan sonra suda soutma
0 20 40 60 80 100 120 140
20
16
14
12
10
8
6
4
2
0
özellikler
Ksmen de olsa yüksek cidar kalnlnn olduu
uygulamalar vardr ve parçadan istenilen sertlik
deerlerine ulalamyabilir. Böyle durumlarda
Suni yalandrmada dayanm deerlerini artrmak
için enjeksiyon döküm parçasnn kalptan
alndktan hemen sonra suda soutulmas gerek-
mektedir. Parçay kalptan çktktan sonra hava
ile soutmak ayn etkiyi göstermez. Mekanik
deerlerin deiimi grafik 3 ve 4’ te gösterilmitir.
60 dakikalk bir suni yalandrmadan sonra
kararl bir durumun ortaya çkt görülmektedir.
6 mm’ lik bir cidar kalnl ile 200 MPa’ lk bir
akma dayanmna ulalabilir. 3 mm’ lik nümune-
lerde daha yüksek deerlere ulalmaktadr.
Bu davrann, deiik cidar kalnlklarna sahip
enjeksiyon döküm parçalar için de geçerli
olduu varsaylrsa, T5 sl ilemden sonra söz
konusu cidar kalnlklarndaki parçalardaki
gerekir.
17
300
250
200
150
100
50
0
250 °C
350 °C
380 °C
24
20
16
12
8
4
0
Grafik 6: Deiik tavlama scaklklarnda uzama, Magsimal-59, AlMg5Si2Mn, 3 mm cidar kalnl
380 °C
350 °C
250 °C
Uzama, cidar kalnlna çok bal olduu için
deiik olabilir. 250 °C derecede 60 dakikalk bir
tavlamadan sonra 3 mm kalnlndaki nümuneler
hala %10’ luk, 6 mm’ lik plakalar da hala %4’
lük uzama deerlerine sahiptirler. Normal olarak
civatalama veya boum noktalar gibi yüksek
cidar kalnlklarnn olduu bölgelerde mukavemet
deerleri ön plandadr. Alamn, parçann kaln
olduu bölgelerdeki bu davran ikincildir,
fakat tasarmc tarafndan göz önünde bulundu-
rulmasnda yarar vardr.
deki mukavemet artrlabilir. 350 °C derece-
deki bir tavlamada akma dayanm, balangç
deerine bal olarak 130 ila 150 MPa deer-
lerine kadar dümekte, uzama da çok artmak-
tadr. Döküm durumunda istenilenin elde edile-
medii durumlarda yüksek süneklik böylelikle
artrlabilir.
uzama deerleri grafik 5 ve 6’ da görülmektedir.
18
% 95 % 50
%5
Dayanm oran r = -1 Cidar kalnl 4 mm % 5, % 50, % 95 Krlma olasl
Grafik 8: Korozyonun alüminyum alamlarnn yorulma özelliklerine etkisi (Kaynak: Haldenwanger, Werkstoffvielfalt im Automobil, Febr. 20)
Yük says [n]
G er
ili m
d al
ga b
oy u
[M P
tördür ve enjeksiyon döküm parçalarnn kat-
lama koullarna, döküm hatalarna ve yüzey
oluumuna baldr. Bu nedenle ölçüm sonuçla-
rnn bire bir karlatrmas ancak snrl ekilde
mümkündür. Grafik 7’ de Magsimal-59’ un
yorulma dayanm r = -1 deeri için gösterilmek-
tedir. Bu, ortadaki gerilimin sfr olmas demektir.
Ölçüm, 4 mm kalnlndaki enjeksiyon döküm
plakalar ve yüksek frekans puls jeneratörü (yak-
lak 110 Hz) ile yaplmtr.
Eriler deiik krlma olaslklarn yanstmaktadr.
Normal olarak hesaplamalarda her zaman %5’
ten hareket edilir. Erilere baknca, döküm duru-
munda 100 MPa yüksekliinde bir yorulma daya-
nm görmekteyiz.
Korozyon direnci
yankldr ve bu nedenle de normal olarak deniz
suyunun söz konusu olduu ortamlarda da kul-
lanlrlar. Bu alam gurubu emniyet parçalarnda
da bir seçenektir ve bu nedenle de gerilim çatla
korozyonuna yatknlk test edilmitir. Bunun için
nümunelere akma mukavemetinin %75’ i kadar
bir yükle 35 g/l-NaCl çözeltisinde 30 günlük bir
daldrma testi (ASTM G 47-90) uygulanmtr.
Testten sonra mukavemetin dümemi olmas
gerekir.
atmosferde çeitli malzemelerin karlatrlmas
AlSi7Mg0,3 alamndan daha iyi olduu gözlen-
mektedir.
19
uzun süreli özel bir tane inceltmesi vardr.
Ötektiin incelik derecesi döküm parça-
snn uzama ve mukavemetine yön verir
(Resim 2 ve 3). Alam üretimindeki
özel bir ergitme teknii özellikle AlMg ala-
mlarna özgü olan oksit oluumunu
çok azaltr. Böylelikle ergiyik yüzeyinde
ve pota tabannda hemen hemen hiç oksit
aglomerasyonlar olumaz. Bilindii gibi
düürmektedir.
yaplrsa ergiyik için yukardaki avantajlar
geçerlidir. Ergitme tuzlar, tane inceltme,
modifikasyon, fosfor, alkali ve toprak alkali
maddeleri kullanldnda ve ergiyie
olmamaldr.
tutan ocaklar, oksit-ergiyik reaksiyonlar
bir tabaka oluumunu önlerler. Bu, ergiyik
hareketinin rotorla veya ocak tabann-
dan temizleme gaz verilmesi suretiyle hare-
ket halinde tutulduu ocaklar için de
geçerlidir.
AlSi alamlarnda problem yaratrlar.
alüminyum ergiyikleri, scaa dayankl
Al2O3’ ten olumas halinde bununla
reaksiyona girmezler. Son zamanlardaki
yonlar önler.
dönüüm malzemesi ile karmamasna
kullanlmasnn mekanik özelliklere etkisi
kullanldnda ergiyiin rotor vastasyla
ve oxit tabakalarndan temizlenmesi
zorunluluktur. Yoksa bunlarn zamanla
proseste çoalmasyla döküm parças
oluan cürufun metal oran, Magsimal-59’
a uygun bir ergiyik tuzu ile azaltlabilir.
Ayn ekilde ergiyik hareketinin olmad
kapaktan stmal ve bir kaç bölmeli
ocaklarda cüruf oluumunu azalmak için
ergiyik yüzeyinin Magsimal-59’ a uygun
bir tuzla kaplanmas yarar salyabilir.
Döküm
alamnkinden yaklak 20 °C derece daha
fazladr. Kalp kullanm süresi hesaplanr-
ken, soutmann sadece kalp yüzeyine
püskürtme suyla yaplmas durumunda
yukardaki noktann dikkate alnmas
kalplarn ömrü daha uzun olur.
Yüksek manganez oran sadece kalba
yapmay önlemez, sl dayanm ve dola-
ysyla alamn ekil stabilitesini de arttrr.
Bunun için yüksek büzülmeye ramen
silisyum orannn da katksyla döküm
parçalar kalptan kolayca çkarlabilir.
1,5 dereceden fazla olmaldr.
Kabaca söylemek gerekirse Magsimal-59,
yapma olmaz.
alamlaryla karlatrldnda %30 ila
kullanlabilir. Kaynak yaplmaya uygun
ve alama uygun bir yan kullanlmas
gereklidir.
Resim 3: Magsimal-59, AlMg5Si2Mn’ deki büyük taneli Al-Mg2Si ötektii
50 µm 50 µm
4 mm [MPa] [MPa] [%]
Resim 4: yi bir feder tasarmna örnek.
Resim 5: Magsimal-59, AlMg5Si2Mn için boumlarn olmad iyi bir tasarm örnei
Resim 6: Karga bacaklarna örnek
Kaynak
mukavemet özellikleri uzamann tersine
malzemesi kullanlmas halinde uzama
c, kaynak için öngörülen yerleri parçann
az yük alan ksmna koymaldr. Aadaki
mekanik özellikler, sl etkilenme bölge-
sinde mukavemet deerlerinin uzamann
tersine az etkilendiini göstermektedir.
esnasnda malzemenin akyla parçann
olumlu etkileri vardr.
döküm parçalar ile birletirmek için perçin
yöntemi çok uygundur. Birletirme için
oldukça sk kullanlan bir yol da yaptrma
ve perçin kombinasyonudur.
istenmiyen bir ekilde kat olmasna neden
olur. Oluabilecek deformasyon ksmi
olmaldr.
taraftaki duvarda döküm çöküntüleri
olumasn önlemek için kaldrmak
gerekir. Katlama srasndaki yüksek
hacim büzülmesi boumlarda çöküntü-
oluturur. Bunlar karga bacaklaryla
ortada olduklar için parçann mukaveme-
tine kayda deer bir etkileri olmaz. Önemli
olan, bu döküm boluklarnn yüksek
yükün olduu yüzey bölgesine balantla-
rnn olmamasdr.
kalnl gerekli ekil alma kabiliyeti için
3 mm’ yi amamaldr.
hem de polisaj ve eloksal yaplabilir.
Polisajda yüzey parlaklnda hafif mavi
bir renk oluur. Eloksalde de silisyum
oran nedeniyle tipik bir gri tonun olutuu
göz önünde bulundurulmaldr. Dekoratif
kaplanmas veya parlatlmas önerilir.
21
Resim 7: Gerekli alamlar ve üretim prosesi aamalaryla enjeksiyon dökümün 8 hedef basama
Magsimal-59 AlSi10Mg ( Fe ) Silafont-36 T5 Mg > 0,3 %
Ölçü
Kuru piston yalayclar Kalp ayrcnn en aza indirilmesi Modern kalp yalar
K al
p a
y r
Kontrollu ergiyik tanmas Birinci faz az türbülansl Ergiyik temizlii
Vakum < 50 hPa Vakum Çil blok ile hava tahliyesi Hava ceplerinin etkili ekilde yerletirilmesi (Simulasyon)
Hedef Basamaklar
E rg
iy ik
H av
Külçe sevkiyat
RHEINFELDEN-Külçeleri eklinde sevkedilmeye balanmtr. Bu külçe ekli
uzun yllardan sonra HSG-külçelerinin yerini alm ve onlarn sahip olduu avantajlar
muhafaza etmitir.
de içermektedir.
mümkündür. arj numaras yln son iki rakamndan
ve bir üretim numarasndan olumaktadr. Etikete
ayrca makina ile okunabilecek barkod
kodlamas da baslabilir.
Külçelerin tek tek numaralanmas
temizlenmesi
Magsimal®-59 [AlMg5Si2Mn] Magsimal®-59 enjeksiyon döküm parçalar üretiminde dökümhane için öneriler
Magnezyum yanmas, gaz alm ve ergiyik oksidasyonunun az olmas için yüksek
performansl bir ocakta mümkün olduu kadar çabuk ergitin. Önceden stlm külçeleri ve
geri dönüüm malzemesini azar azar ilave edin; aksi takdirde segregasyon veya ayrma
olur. Kil oran yüksek malzemesi olan ocak kullann. Ergiyik tarafndan fosfor ve sodyum
almn engelleyin.
Yasak! Ergiyie böylelikle sodyum girmesi tehlikesi olabilir.
Her ergitmede yaklak % 0,1 yanma olur. Normal olarak magnezyum ilavesine gerek yok. Mg
orannn %5’ in oldukça altna dütüü durumlarda azami olarak %0,5 saf magnezyum katn.
Ergitmeden sonra gerekli.
650 °C derecenin altna dümemeli ve ergiyiin hareketi salanmal:
• Isl konveksiyonla
Ergiyiin durgun olmas halinde kapak stmal derin ocak kullanmayn. Isya dayankl ocak
malzemesindeki kil orannn yüksek olmasna dikkat edin.
• Rotorla etkili ekilde ve hzl olarak gaz verin:
500 – 600 U / min, 7 – 10 l / min argon veya azot, 6 – 10 dakika.
• nce delikli rotor balyla gaz alma süresi biraz daha uzun olur.
Ergiyiin soumamasna dikkat edin.
• Azot aça çkaran gaz alma tabletlerine dikkat edin. Bunlarn çou durumda olumsuz
etkisi vardr. Ergiyie sodyum verirler, bu da parçadaki uzamann dümesi demektir.
Gaz aldktan hemen sonra yapn. Cüruftaki metal oran ancak gaz alma srasnda kullanlan
ve Magsimal alamlar için özel olarak gelitirilmi sodyum içermeyen tuzlarla azaltlabilir.
Yasak!
690 – 730 °C derece.
160 – 220 °C derece.
Parçalarn hemen souk suya daldrlmas akma dayanmn düürür, uzamay da artrr.
Normal durumlarda yaplmaz (Bak madde 15).
Sadece istisnai durumlarda suni yalandrma ve çözeltiye almadan tavlama yaplabilir:
• Suni yalandrma (T5): Gerektiinde 250 °C dereceye ve 90 dakikaya kadar.
Akma mukavemeti artar, uzama düer.
• Çözeltiye almadan tavlama (O): Gerektiinde 320 °C ila 380 °C derece aras ve 90
dakikaya kadar. Akma mukavemeti düer, uzama artar.
Külçelerin tek tek numaralanmas
RHEINFELDEN ALLOYS GmbH & Co. KG Türkiye Temsilcilii Bir Aluminium Rheinfelden gurubu kuruluu IPS-VISION Sat ve müteri danmanl Friedrichstrasse 80 D-79618 Rheinfelden Turhan Topaçoullar
Tel. +49.7623.93-490 Tel: +49-(0)7623-62 144 Fax +49.7623.93-546 Cep: +49-(0)176-60 80 81 80
[email protected] [email protected] www.rheinfelden-alloy.eu www.ips-vision.com.tr