Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

Embed Size (px)

Text of Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    1/26

    81

    BLACK320 C

    Anahtar Kavramlar

    Dosya Kapama Kopyala Maddelendirme ve Numaralandrma Programdan kma Yapfltr Szlk Denetimi

    Ortak eler Tmn Se Standart Ara ubuu

    Men Bul Biim Ara ubuu

    A Deifltir izim Ara ubuu

    Kapat Git Klavye Ksa Yolu

    kfl Ara ubuklar Ksa Yol Mens

    Kaydet Yaknlafltr Seme

    Yeni Adla Kaydet Resim zel Grnml Yaz

    Sayfa Yaps Nesne Kk Resim

    Yazdr, Geri Al Karakter Ofis Yardmcs

    Kes Paragraf Yeni

    81

    Bro YazlmlarndaOrtak eler 5

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    2/26

    Girifl

    Kitabmzn 3. nitesinde eflitli yazlm trleri olduunu renmifltik. Bu tr-

    lerden biri debro yazlmlaryd. Bu tr yazlmlarla tanfltktan ksa bir sre

    sonra, aslnda birbirine benzeyen menler, dmeler, uygulamalar ierdiklerini

    grrz.

    Bu nitede yazlmlarn hemen hepsinde -genellikle ayn adlarla, bazlarnda

    farkl adlar altnda- yer alan ortak eleri inceleyeceiz. Ancak, ortak elere ge-

    meden nce, bir yazlm nasl ap kapayabileceimizi hatrlamalyz. Ayrca, or-

    tak eleri inceledikten sonra, gerektii anda ve yerde yardm almamz salayan

    yardm seeneklerini de greceiz.

    Bu niteyi tamamladmzda afladaki yeterliklere sahip olacaz:

    1. Bilgisayara ykl herhangi bir bro yazlmn amak ve kapatmak iin afll-

    mas zorunlu basamaklar sralayabileceiz.

    2. Verilen bro yazlmlar ortak esinin ifllevini belirleyebileceiz.3. Verilen rnek durumda ihtiya duyulan yardm ya da destei almak iin ya-

    plmas gerekenleri sralayabileceiz.

    Bro Yaz l mlarnda Ortak eler82

    AMALARIMIZ

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    3/26

    YAZILIM AMAK VE KAPATMAK

    Bilgisayara ykl herhangi bir bro yazlmn amak ve kapat-mak iin afllmas zorunlu basamaklar sralayabileceiz.

    flletim sistemlerine iliflkin nitemizde de ifllediimiz gibi nceden yklenmifl biryazlm amak iin;

    ncelikle ekrann sol alt kflesindeki Bafllat dmesini tklarz, ortaya kan menden Programlar seenei zerine imleci getirdikten

    sonra, alfltrmak istediimiz yazlmn stne tklarz.Bylece yazlm alfltrmfl oluruz. Bu tr yazlmlar aslnda iki ayr pencere

    olmasna ramen tek pencereymifl gibi grnr. rnein; fiekil 5.1de grldgibi ekrann sa st kenarnda iki kapatma [X] dmesi yeralmaktadr. Alttaki d-

    meye tkladmzda, o an alfllmakta olan dosya kapatlr. Program ak kalr.Baflka bir deyiflle dosya penceresi kapatlmfl olur. Programdan kmak iin ise yu-kardaki kapatma dmesine tklamak gerekir. Bylece programdan klr, prog-ram penceresi kapatlr.

    Bylece, almfl olan bir program ya da dosyay kapatmak iin ekrann sast kflesindeki Kapama dmelerini kullanabileceimizi renmifl olduk. Ancakbu izleyebileceimiz tek yntem deildir. Menler araclyla da bu ifllemi ger-eklefltirebiliriz. Bunun iin;

    Dosya mens tklanr ortaya kan seeneklerden

    - dosyay kapatmak iin Kapat- programdan kmak iin kfl

    zerine tklanlr. Bylece dosya ya da program kapatlmfl olur.

    Programdan ya da dosyadan karken son yaptklarmz saklamamz gerekir.Aksi halde bunlar kaybederiz. Nasl saklayacamz bu nitenin devamndareneceiz.

    Yazlm Amak ve Kapatmak 83

    1A M A

    Herhangi bir yazlm amakiin Bafllat dmesitklandktan sonra ortayakan Programlarseeneinin gsterdiiprogram mensndenistenilen yazlmn zerinetklamak yeterlidir.

    fiekil 5.1

    Herhangi bir broyazlm aldnda hem

    program penceresi hem dedosya penceresi alr.

    Ayr ayrkapatlabilecekleri gibiyalnzca dosyadan da

    klabilir. Bunun iinDosya Kapama dmesine

    (2) tklamak yeterlidir.Program Kapama dmesi(1) tklandnda dosyalar

    da kapanr.

    1

    2

    Herhangi bir yazlm ya dadosyay kapatmak iin; ekrann sa st

    kflesindeki kapama [X]dmeleri ya da Dosya mensndekiKapat ya da kflseeneklerikullanlr.

    D K K A T

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    4/26

    ORTAK ELER

    Verilen bro yazlmlar ortak esinin ifllevini belirleyebileceiz.

    Hemen her yazlmn taflmas gereken eflitli ifllev ve zellikler vardr. Bu nite-nin baflnda incelediimiz dosya ya da program amak ve kapamak bu tr ifllev-lerden biridir. Benzer biimde kopyalamak, yapfltrmak, son yaplan ifllemi gerialmak, yaz tipini deifltirmek gibi eflitli ifllevler ve zellikler de hemen her yaz-lmda bulunur. Bu ifllev ve zelliklere ortak eleradn veriyoruz.

    Yazlmlarda yer alan ortak eler arttka, yazlm gelifltiren firmalar da rn-lerinde ortak menler, ara ubuklar ve uygulamalar kullanmaya bafllamfllardr.Bylece;

    genel bir standartlaflma olduu iin renme kolaylaflmfl

    yazlmlarn birbirleriyle daha uyumlu alflmalar salanmfl olur.fiimdi bu ortak eleri; menler, ara ubuklar, ksa yollar ve uygulamalar

    bafllklar altnda inceleyeceiz. Burada yer alan ortak eler hemen her program-da farkl ya da ayn adlarla yeralr. Biz bu eleri tanrken daha ok Microsoft fir-masnn rnlerinde yer verdii adlar reneceiz. Ancak unutmayalm! nemliolan, bu elerin adlar deil yerine getirdikleri ifllevlerdir.

    MenlerBro yazlmlarnda genellikle Dosya, Dzen, Grnm, Ekle, Biim, Aralar,Pencere ve Yardm bafllkl menler yer alr. Bu menlerin ierdii bafllca komut-lar ve bunlarn yerine getirdii bafllca ifllevler flunlardr:

    flletim Sistemleri ile ilgili nitede mennn ne olduunu ve menlerle nasl alfllaca-n renmifltik.

    Dosya mens, dosyalarn yaratlmas, saklanmas, yazcya gnderilmesi,sayfa yapsnn ayarlanmas tr, dosyann ynetimineiliflkin komutlar ierir. Bukomutlardan:

    Yeni, yeni bir dosyann almasn salar. Programlar ilk aldnda ge-nellikle bir dosya zaten aktr. Ak bir dosya zerinde alflrken yenibir tane daha amak istediimizde Yeni komutuna tklamamz gerekir.Yeni komutunu tkladmzda o an alfltmz yazlma bal olarakprogram bize farkl seenekler sunar. Bofl belge, alflma, veritaban yada izim sayfas, hazr dosya ya da tasarm flablonlar bu seeneklerdenbazlardr.

    Ortak eler84

    2A M A

    Ortak eler: Dosya amak,kapatmak, kopyalamak,yapfltrmak, son yaplangeri almak, yaz tipinideifltirmek gibi hemen herbro yazlmnda bulunanifllevler ve zelliklerdir.

    D K K A T

    fiekil 5.2

    Hemen her yazlmda komutlar Dosya, Dzen, Grnm, Ekle, Biim, Aralar, Pencere ve Yardm adlmenler altnda toplanmfllardr.

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    5/26

    A, daha nce yaratlmfl ve saklanmfl olan bir dosyay amamza yarar. Bukomutu tkladmzda, amamz istediimiz dosyann yerini ve adn bul-mamza yardmc olan A iletiflim kutusu ortaya kar. Bu kutunun gerekliyerlerini tklayarak istediimiz dosyaya ulaflr ve aarz.

    Kapat, ak olan bir dosyay kapatr. Yalnzca dosyay kapatr ancak prog-ramdan kmayz.

    Kaydet, genellikle daha nce yaratlmfl ve saklanmfl bir dosyay ap e-flitli deifliklikler yaptktan sonra tekrar saklamak iin kullanlr. Bu komutile, dosyaya ad vermemize ve saklanacak yeri gstermemize gerek kalmaz.Ancak, eer saklamak istediimiz dosya daha nce hi kaydedilmemiflseKaydet komutu Yeni Adla Kaydet komutu gibi alflr.

    Yeni Adla Kaydet, daha nce yaratlarak saklanmfl bir dosyaya yeni bir advermek veya farkl bir src ya da klasre kaydetmek iin bu komut tk-lanr. Bu komut, Yeni Adla Kaydet iletiflim kutusunu aar. Dosya Ad bl-mne istediimiz ad yazarak ve Kayt Yeri blmnden istediimiz klasr

    ya da srcy seerek ifllemi tamamlarz.

    Ortak eler 85

    A iletiflim kutusunda bulunan dmeler flu ifllevleri yerine getirir:1. Dosyann sakl olduu sabit ya da taflnabilir srcy belirtmeye yarar.2. Bir dzey yukar gtrr.3. Webde arar.4. Seili dosya ya da klasr siler.5. Yeni klasr oluflturur.6. Dosyalarn farkl biimlerde grnmesini salar.7. zerine bir kez tklanarak seilmifl dosya ya da klasr, aar.8. A iletiflim kutusunu hi bir yeni ifllem yapmadan kapatr.

    1 2 3 4 5 6

    7 8

    fiekil 5.3

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    6/26

    Sayfa Yaps, yaratacamz belge, alflma sayfas, sunu, veritaban gibidosyalarn genel olarak yatay ya da dikey grnmde olmasnn salanma-snda ve kenar boflluklarnn ayarlanmasnda kullanlr. Tkladmzda Say-fa Yaps iletiflim kutusu ortaya kar. Bu kutudaki seenekleri kullanarakgerekli dzenlemeleri yaparz.

    Yazdr, yaratlmfl dosyann kat zerine yazdrlmasn salar. Tklad-mzda Yazdr iletiflim kutusu ortaya kar. Bu kutudan istediimiz yazcyseebilir, bask kalitesi ya da yazc ayarlarn deifltirebilir, birden fazlakopya alabilir, istediimiz sayfa ya da sayfalarn ktsn alabiliriz.

    Ortak eler86

    fiekil 5.4

    Yeni Adla Kaydetiletiflim kutusunda

    bulunan dmelerbyk lde Ailetiflimkutusundakilerle aynifllevleri yerine getirir.Bunlara ek olarak:1. Dosya Adblmne

    yarattmz dosyayavermek istediimizad yazarz.2. Kayt Trblmnden

    yarattmz dosyannne tr bir dosya

    olduunu ilgiliseenei tklayarakbelirtiriz.

    12

    fiekil 5.5

    Yazdr iletiflim kutusunda bulunandmeler ve blmler flu ifllevleri yerinegetirir:1. Bilgisayara bal yazclardankullanlmak istenilen seilir.2. zellikler dmesi yazc ayarlarnailiflkin iletiflim kutusunu aar ve gereklidzenlemeler yaplr.3. Tm, dosyann tamamn yazdrr.

    4. Geerli sayfa, o an imlecin zerindeolduu sayfa yazdrlr.5. Seim, dosyada seili olan alan

    yazdrlr.6. Sayfa, istenen sayfalar yazdrlr.Bunun iin sayfa numaralar girilir.Sayfa numaralarnn arasna virgl (,)konur. Eer belirli bir sayfa aral

    yazdrlmak isteniyorsa bafllangsayfas ve bitifl sayfas numaralararasna eksi (-) iflareti konur.7. Dosyann yazdrlmas iin Tamamdmesine baslr.8. Yazdrmadan Yazdr iletiflimkutusundan kmak iin ptal tklanr.

    1 2

    4

    6

    3 5

    7 8

  • 8/4/2019 Temel Bilgi Teknolojileri Unite05

    7/26

    kfl, hem dosyadan hem de programdan kmay salar. Dosyay hi kay-detmediimizde ya da yaptmz son deifliklikleri saklamadmzda, prog-ram, deifliklikleri kayt etmek isteyip istemediimizi sorar. Kaydetmek is-tersek Kaydet ya da Yeni Adla Kaydet komutu kendilii